Sınıf Öğretmenlerinin Örgütsel Güven ile Örgütsel Sessizlik Algıları Arasındaki İlişki - Fırat, Taner (İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, 2025)
Araştırma, sınıf öğretmenlerin örgütsel güven ve örgütsel sessizlik düzeylerini incelemek ve aynı zamanda sınıf öğretmenlerinin örgütsel güven ve örgütsel sessizlik durumlarının cinsiyet, yaş, medeni durum, eğitim durumu, mesleki kıdem, okuldaki çalışma yılı ve mesleği isteyerek seçip seçme durumuna göre anlamlı olarak farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada sınıf öğretmelerinin örgütsel güven ve örgütsel sessizlik algıları arasındaki ilişkiyi incelemek için nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2023-2024 eğitim öğretim yılı bahar döneminde Avcılar, Esenyurt ve Beylikdüzü ilçelerinde görevlerine devam etmekte olan 350 sınıf öğretmeninden oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini belirlemek için kolay örnekleme tekniği kullanılmıştır. Sınıf öğretmenlerinin örgütsel verimlilik düzeylerini belirlemek için örgütsel güven ölçeği, örgütsel sessizlik düzeylerini belirlemek için ise örgütsel sessizlik algısı ölçeği kullanılmıştır. Mevcut verilerin analizinde demografik özelliklerine göre frekans (n) ve yüzde (%) dağılımları hesaplanmış, örgütsel güven ve örgütsel sessizlik algı düzeylerini belirlemek için betimsel istatistik uygulanmıştır. Örgütsel güven ölçeğinde ve örgütsel sessizlik ölçeğinde veriler normal dağılım gösterdiği bağımsız gruplar t-testi ve One Way ANOVA testi uygulanmıştır. ANOVA analizinde çıkan farkın kaynağını tespit etmek için LSD çoklu analizi uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda sınıf öğretmenlerinin örgütsel güven algılarının çalışma arkadaşlarına duyulan güven, yöneticiye duyulan güven, kuruma duyulan güven ve örgütsel güven ölçeğinden aldıkları puanlara göre öğretmenlerin örgütsel güven algılarının yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Sınıf öğretmenlerinin örgütsel güven algıları; medeni durum değişkeni bakımından anlamlı bir farklılık göstermediği görülmüştür. Sınıf öğretmenlerinin örgütsel güven algıları; cinsiyet, yaş, eğitim durumu, mesleki kıdem, okuldaki çalışma yılı, mesleği isteyerek seçip seçmeme değişkenleri bakımından anlamlı bir farklılık gösterdiği görülmüştür. Yapılan analizler sonucunda sınıf öğretmenlerinin örgütsel sessizlik algılarının kabullenici pasif sessizlik, fırsatçı sessizlik alt boyutları ve genel örgütsel sessizlik ölçeği genel boyutunda örgütsel sessizlik ölçeğinden aldıkları puanlara göre sınıf öğretmenlerinin örgütsel sessizlik algılarının düşük düzeyde; örgütsel sessizlik ölçeğinden aldıkları puanlara göre sınıf öğretmenlerinin örgütsel sessizlik algılarının örgüt yararına sessizlik alt boyutunda ise orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Sınıf öğretmenlerinin örgütsel sessizlik algıları; cinsiyet, yaş, mesleki kıdem, okuldaki çalışma yılı eğitim durumu değişkeninde de katılımcı aidiyet alt boyutunda ve bireysel aidiyet alt boyutunda, mesleği isteyerek seçip seçmeme değişkeninin kurumsal aidiyet alt boyutunda anlamlı düzeyde farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf öğretmenlerinin örgütsel sessizlik algıları; medeni durum, eğitim durumu ve mesleği isteyerek seçip seçmeme değişkenlerinde farklılık görülmüştür. Sınıf öğretmenlerinin örgütsel güven ve örgütsel sessizlik algılarına yönelik uygulanan örgütsel güven ölçeği ile örgütsel sessizlik ölçeği arasında negatif yönlü zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki vardır. Örgütsel güven ölçeği ve alt boyutları olan çalışma arkadaşlarına duyulan güven, yöneticiye duyulan güven ve kuruma duyulan güven arasında pozitif yönlü çok yüksek düzeyde anlamlı bir ilişki vardır. Örgütsel güven ölçeğinin örgütsel sessizlik ölçeğinin alt boyutları arasında; kabullenici ve pasif sessizlik, fırsatçı sessizlik arasında negatif yönlü zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki vardır. Örgütsel güven ölçeği ve örgüt yararına sessizlik arasında negatif yönlü düşük düzeyde anlamlı bir ilişki mevcuttur.

The research was conducted to examine the organizational trust and organizational silence levels of classroom teachers and also to determine whether the organizational trust and organizational silence status of classroom teachers differ significantly according to gender, age, marital status, educational status, professional seniority, years of work at school and whether they choose the profession willingly or not. In the research, the relational survey model, one of the quantitative research methods, was used to examine the relationship between organizational trust and organizational silence perceptions of classroom teachers. The study group consists of 350 classroom teachers who are continuing their duties in Avcılar, Esenyurt and Beylikdüzü districts in the spring semester of the 2023-2024 academic year. Convenient sampling technique was used to determine the sample of the research. Organizational trust scale was used to determine the organizational efficiency levels of classroom teachers, and organizational silence perception scale was used to determine their organizational silence levels. In the analysis of the current data, frequency (n) and percentage (%) distributions were calculated according to their demographic characteristics and descriptive statistics were applied to determine the levels of organizational trust and organizational silence perception. T-test and One Way ANOVA test were applied, where the data showed normal distribution in the organizational trust scale and organizational silence scale. LSD multiple analysis was applied to determine the source of the difference in the ANOVA analysis. As a result of the analyzes, it was determined that the organizational trust perceptions of classroom teachers were high according to the scores they received from trust in colleagues, trust in the administrator, trust in the institution and organizational trust scale. Organizational trust perceptions of classroom teachers; It was found that there was no significant difference in terms of marital status variable. It was seen that classroom teachers' organizational trust perceptions showed a significant difference in terms of variables such as gender, age, educational status, professional seniority, years of working at school, and whether or not they choose the profession willingly. As a result of the analyses made, it was determined that classroom teachers' organizational silence perceptions were at a low level according to the scores they got from the organizational silence scale in the sub-dimensions of acquiescent passive silence, opportunistic silence and general organizational silence scale; and that classroom teachers' organizational silence perceptions were at a medium level in the sub-dimension of silence for the benefit of the organization according to the scores they got from the organizational silence scale. It was concluded that there was no significant difference in the organizational silence perceptions of classroom teachers in the variables of gender, age, professional seniority, years of working at school, in the participatory belonging sub-dimension and individual belonging sub-dimension, and in the institutional belonging sub-dimension of whether or not they choose the profession willingly. Differences were observed in the variables of classroom teachers' organizational silence perceptions; marital status, educational status and whether or not they choose the profession willingly. There is a negative weak significant relationship between the organizational trust scale applied to the organizational trust and organizational silence perceptions of classroom teachers and the organizational silence scale. There is a positive very high significant relationship between the organizational trust scale and its sub-dimensions, namely trust in colleagues, trust in the manager and trust in the institution. There is a negative weak significant relationship between the sub-dimensions of the organizational silence scale of the organizational trust scale; acquiescent and passive silence, opportunistic silence. There is a negative low significant relationship between the organizational trust scale and silence for the benefit of the organization.
Relationship Between Organizational Trust and Organizational Silence Perceptions of Classroom Teachers
Keywords: Örgüt; Örgütsel Güven; Sessizlik; Örgütsel Sessizlik; Organization; Organizational Trust; Silence; Organizational Silence