Tıkınırcasına Yeme Bozukluğu ile Depresyon İlişkisinde Maneviyatın Düzenleyici Rolü - An, Beyza (İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, 2025)
Maneviyatın yeme bozukluğu ve duygu-durum bozukluğu arasındaki ilişkiyi nasıl etkilediği akademik alanda dikkate değerdir. Bu çalışmanın temel amacı tıkınırcasına yeme bozukluğu ve depresyon arasındaki ilişkide maneviyatın düzenleyici rolünü incelemektir. Çalışmanın örneklemi 18-33 yaş arasında olan 300 kişiden oluşmaktadır. Çalışmada veri toplama araçları olarak Demografik Bilgi Formu, Beck Depresyon Envanteri, Maneviyat Ölçeği, Tıkınırcasına Yeme Ölçeği ve SCL-90 Belirti Tarama Testi kullanılmıştır. Araştırma, nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modelidir. Elde edilen verileri analiz etmek için SPSS ve AMOS programları aracılığıyla yapısal eşitlik modeli, regresyon analizi ve moderasyon analizi uygulanmıştır. Çalışmanın sonucunda ise, bireylerin maneviyat düzeylerinin artmasıyla depresyon belirtilerinin azaldığı saptanmıştır (r=-0.229, p<.001). Depresyon düzeyinin artmasıyla tıkınırcasına yeme eğilimlerinin yükseldiği görülmüştür (r= 0.477, p < .001). Ancak, maneviyat ile tıkınırcasına yeme arasında negatif yönlü bir ilişki olsa da istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptanmıştır. (r = -0.007, p > .910). Maneviyat düzeyi azaldıkça depresyonun arttığı, depresyonun artmasıyla birlikte tıkınırcasına yeme bozukluğunun yükseldiği bulgulanmıştır. Düşük maneviyat düzeyine sahip bireylerde depresyon düzeyi arttıkça tıkınırcasına yeme davranışı daha belirgin bir şekilde artmıştır. Buna karşın, yüksek maneviyat düzeyine sahip bireylerde aynı düzeydeki depresyon, tıkınırcasına yeme üzerinde daha zayıf bir etki yaratmakta; bu da maneviyatın koruyucu bir tampon işlevi gördüğünü ortaya koymaktadır.

There is a significant academic attention on, how spirituality influences the relationship between eating disorders and mood disorders. The primary aim of this study is to investigate the moderating role of spirituality in the relationship between binge eating disorder and depression. The study sample consisted of 300 individuals aged between 18 and 33. Data were collected using the Demographic Information Form, Beck Depression Inventory, Spirituality Scale, Binge Eating Scale, and the SCL-90 Symptom Checklist. The research adopted a correlational design, one of the quantitative research methodologies. Structural equation modeling, regression analysis, and moderation analysis were conducted using SPSS and AMOS software to analyze the data. The findings indicated a significant negative correlation between levels of spirituality and symptoms of depression (r = -0.229, p < .001). Furthermore, a significant positive correlation was found between depression levels and binge eating tendencies (r = 0.477, p < .001). Although a negative relationship was observed between spirituality and binge eating behavior, this association was not statistically significant (r = -0.007, p > .910). The results suggest that lower levels of spirituality are associated with higher levels of depression, which in turn lead to an increase in binge eating behaviors. Among individuals with low levels of spirituality, the increase in depression is more strongly associated with binge eating tendencies. Conversely, in individuals with higher levels of spirituality, the same degree of depression has a weaker impact on binge eating behavior, indicating that spirituality may serve as a protective buffer.
The Moderating Role of Spirituality in the Relationship Between Binge Eating Disorder and Depression
Keywords: Tıkınırcasına Yeme Bozukluğu; Depresyon; Manevîyat; Binge Eating Disorder; Depression; Spirituality