Ebeveynlik biçimlerinin kişilik bozukluklarını yordayıcı etkisinin cinsiyet açısından incelenmesi - Kotancı, Ali; Kotancı, Ali (İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, 2021)
Bu çalışma kişilik bozukluklarının erken dönemde karşılaşılan ebeveynlik biçimleriyle olan ilişkisinin cinsiyet faktörüne göre incelenmesini amaçlamıştır. Araştırma yaş aralığı 18-65, yaş ortalaması 33,03 (s.s.=10,78) olan, 180'i kadın (%50,0), 180'i erkek (%50,0) toplam 360 katılımcıdan oluşan toplum örnekleminde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın amacına yönelik olarak Demografik Bilgi Formu, Young Ebeveynlik Ölçeği ve Coolidge Eksen II Envanteri Plus Kısa Formu (CATI+TR-KF) kullanılmıştır. Ebeveynlik biçimleri ortalama puanları ile kişilik bozuklukları ortalama puanları arasındaki ilişkilerin ortaya konması için Pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı analizi yapılmıştır. Yine ebeveynlik biçimleri ortalama puanlarının, kişilik bozuklukları ortalama puanlarını yordama gücünü cinsiyet değişkenine göre değerlendirebilmek amacıyla toplum, kadın ve erkek grupları için çoklu doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Üç grup için ayrı ayrı uygulanan korelasyon analizleri sonucunda ebeveynlik biçimleriyle kişilik bozuklukları arasındaki ilişkilerin her bir farklı oranlarda ve anlamlılık seviyelerinde oldukları tespit edilmiştir. Ebeveynlik biçimlerinin kişilik bozukluklarını yordama düzeylerine yönelik her üç grup için uygulanan regresyon analizleri sonuçlarına göre ise, aynı kişilik bozukluklarının toplum, kadın ve erkek gruplarında farklı ebeveynlik biçimleri tarafından yordandıkları görülmüştür. Sonuç olarak elde edilen bulgular, şimdiye kadar literatürde yapılmış çalışmaların rutin olarak cinsiyet değişkeninin tek bir bağımsız değişken olarak analizlere alınmasının cinsiyet faktörünün etkilerinin ortaya çıkarılmasında yeterli olmadığını ve kişilik bozukluklarında etiyolojik bir faktör olarak ebeveynlik biçimlerinin etkilerininin kadın ya da erkek oluşa göre farklılaştığını göstermiştir. Elde edilen sonuçlarla, aynı kişilik bozuklukların cinsiyet grubuna göre farklı ebeveynlik biçimlerince yordanması ve yine aynı ebeveynlik biçimlerinin cinsiyete göre farklı kişilik bozukluklarına neden olabilmesi, mevcut psikoterapilerde danışanın öyküsünü alırken dinleme çerçevesinin değişeceği ve cinsiyetine göre terapi odağının kayabileceği anlamına gelmektedir. Ayrıca ebeveynlik biçimlerinin kişilik bozukluklarını yordayıcı etkisinin cinsiyet değişkenine göre farklılık göstermesi, alandaki bundan sonraki birçok yeni çalışmada bu durumun göz önünde bulundurulmasının önemine dikkat çekerken aynı zamanda daha önce yapılan cinsiyet değişkeninin belirleyici bir faktör olarak ele alınmadığı birçok araştırmanın sonuçlarının da yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ortaya çıkarmaktadır.

In this study, it's goaled to analyze the relation relation of personality disorders with early pareting styles according to gender factor. The researche was conducted in a population sample of 360 participants of which 180 (%50,0) were female and 180 (%50,0) were male with an age range of 18-65 and an average age of 33,03 (s.d.=10,78). For the aim of the research, Demographic Information Form, Young Parenting Inventory (YPI-A and YPI-B) and Coolidge Axis II Inventory Plus Short form (CATI+TR-KF) were used. Pearson moments multiplication correlation coefficient analysis was carried out to determine the relationships between pareting styles average scores and personality disorders average scores. Also, in order to evaluate the power of predicting of personality disorder average scores via pareting styles average scores according to the gender variable, multiple linear regression analysis was performed for the population(gender), female and male groups separetely. As a result of the correlation analysis applied separately for the three groups, it was determined that the relationships between parenting styles and personality disorders are at different levels and significance levels. According to the results of the regression analysis applied for all three groups for the predictive levels of parenting styles for personality disorders, it was seen that the same personality disorders were predicted by different parenting styles in society, male and female groups. Consequently, the findings show that as a routine taking into analysis of the gender variable as a single independent variable is not sufficient to reveal the effects of the gender factor in literature researches till now and that the effects of parenting styles as an etiological factor in personality disorders differ according to being male or female. With the results obtained, the fact that the same personality disorders are predicted by different parenting styles according to the gender group and that the same parenting styles can cause different personality disorders according to gender means that the listening frame will change while taking the client's story in current psychotherapies and the therapy focus may shift according to the gender. In addition, the difference in the predictive effect of parenting styles on personality disorders according to the gender variable draws attention to the importance of considering this situation in many new studies in the field, and also reveals that the results of many studies where the gender variable was not considered as a determining factor should be revised.
The investigation of the predicting effect of parenting styles on personality disorders in terms of gender
Keywords: Psikoloji; Psychology; Ebeveynlik Biçimleri, Kişilik Bozuklukları, Cinsiyet; Pareting Styles, Personality Disorders, Gender