Osmanlı Devleti’nde Ahilik teşkilatında orta sandıkları ile başlayan Tekafül uygulamaları ve geleceği

Abstract

Günümüzde iktisadi sistemlerin insanın sosyal hayatını ihmal etmesi ve kapitalizmin ortaya çıkardığı krizler, İslam geleneğindeki dayanışma ve yardımlaşma aracılığıyla kurulmuş olan uygulamaları ön plana çıkarmıştır. Osmanlı Devleti de, İslami gelenekle kurulmuş olup sosyal ve ekonomik hayattaki dengeyi sağlamak için esnaf ve sanatkarları biraraya getiren Ahilik ve lonca teşkilatlarından önemli ölçüde yararlanmıştır. Bu çalışmada, Osmanlı’da kurulan bu teşkilatların toplumun sosyo-ekonomik yapısına sağladığı faydalar anlatılmaktadır. Ayrıca sistemin içerisindeki bireylerin herhangi bir risk ve tehlike karşısında, teşkilatların ‘tekafül’ yani İslami sigortacılık uygulamaları sayesinde zararlarını ve hasarlarını karşılayan kurum olma özelliği de taşıdığı farklı bir bakış açısı ile ortaya konulmaktadır. Yine, konvansiyonel sigortacılık ve tekafülün birbirinden farkları tespit edilerek, İslam çatısı altında devlet sistemini kuran Osmanlı’nın neden konvansiyonel sigortacılık değil de, tekafül uygulamalarını kullandığı incelenip günümüzde tekafülün yeni uygulamaları ve geleceği üzerine bilgiler verilecektir.

Today, the neglect of the human social life by economic systems and the crises caused by capitalism, have brought to fore the practices established through solidarity and cooperation in the Islamic tradition. The Ottoman Empire was also established with the Islamic tradition and benefited significantly from the Ahi and Guild organizations that brought together the tradesmen and craftsmen in order to maintain the balance in social and economic life. In this study, the benefits of these organizations established in the Ottoman Empire to the socio-economic structure of the society are explained. In addition, it is revealed from a different point of view that when the individuals in the system are in the face of any risk and danger, the institutions cover their losses and damages thanks to Islamic insurance practices “takaful”. Moreover, by determining the differences between conventional insurance and takaful, it will be examined why the Ottoman Empire, which established the state system under the roof of Islam, used takaful practices instead of conventional insurance, and today the information on the new practices and the future of takaful will be given.