Bir kamu hastanesinde iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının değerlendirilmesi

Abstract

Hastane çalışanları çalışma ortamından kaynaklanan ciddi risklerle karşı karşıya kalmakta ve bazen de zarar görmektedirler. İş sağlığı ve güvenliği (İSG) uygulamaları ile bu zararlar tamamen önlenebilir veya azaltılabilir. Hastanelerin İSG açısından çok tehlikeli grup içerisinde yer alması dolayısıyla bu alandaki çalışmalara daha fazla önem vermesi ve örgütsel yapısını bu yönde geliştirmesi gereklidir. Bu çalışmada bir kamu hastanesi İSG uygulamalarını çalışanların algı ve farkındalıklarına dayanılarak değerlendirmek amaçlanmıştır. Araştırma “tanımlayıcı” olarak tasarlanmıştır. Verilerin elde edilmesinde bilimsel kaynaklar taranarak ve uzman görüşü alınarak araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu kullanılmıştır. Araştırmaya katılan çalışanlara uygulanan, İSG uygulamaları farkındalık anketi toplam 62 sorudan ve 11 alt boyuttan oluşmaktadır. Araştırmanın kapsamını İstanbul’da Sağlık Bakanlığına bağlı 201 yataklı bir kamu hastanesi çalışanları oluşturmaktadır. Araştırma, Nisan 2017-Haziran 2017 döneminde 541 hastane çalışanı ile gerçekleştirildi. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel metotların (Ortalama, Standart Sapma, Medyan, Frekans, Oran, Minimum, Maksimum) yanı sıra niceliksel verilerin karşılaştırılmasında Kruskall Wallis ve Mann Whitney-U Analizi kullanılmıştır. Hastane çalışanlarının algı ve farkındalıklarına dayanarak yaptığımız çalışmadan elde edilen sonuçlara göre; genel İSG uygulamalarında çalışanların eğitim seviyesi arttıkça, farkında olma durumunun arttığı yönünde sonuçlar elde edilmiştir. Eğitim seviyesi lisans ve lisansüstü olan çalışanların farkındalıkları, eğitim durumu ilköğretim ve lise olanlardan yüksek bulunmuştur. Kurumda ve meslekte çalışma süresi arttıkça, farkında olma durumunun da olumlu olarak arttığı belirlenmiştir. Sağlık sınıfında olan çalışanların genel İSG uygulamalarında farkında olma durumu, diğer meslek gruplarına göre daha yüksek bulunmuştur. Hastanede birimlere göre güvenlik birimi çalışanlarının genel İSG uygulamaları farkındalık durumları, tüm birimlerin farkındalığından yüksek bulunmuştur. Sonuç olarak, çalışanların genel İSG uygulamalarına yönelik olumlu algı ve farkındalıklarının artırılması çalışan, işveren ve devletin yükümlülüklerini yerine getirmesi ile sağlanabilir. Çalışanların farkındalıklarının yüksek olması, iş kazalarının önlenmesi açıcından son derece önemlidir. İş kazalarının önlenmesi ile kişi, iş yeri ve dolaylı olarak aile ve ülke ekonomisi zarar, kayıp ve hasarlardan korunmuş olacaktır.

Hospital employees confront serious risks because of the working environment and they can be sustained to an injury. These injuries can be reduced or completely prevented by Occupational Health and Safety (OHS) practices. Because hospitals are considered as very dangerous places in terms of OHS, it is necessary to attach importance to the studies conducted in this area and to improve the organizational structure. In this study, the aim was to evaluate the OHS practices in a public hospital based on the awareness and perception levels of the employees. The study was designed as “descriptive”. A questionnaire form was prepared by the researcher after getting an expert opinion and scanning the scientific literature. The OHS practices awareness questionnaire applied to the employees is consisted of 62 questions and 11 sub-dimensions. The study includes the employees of a 201bed public hospital in Istanbul under the Ministry of Health. The study was conducted between April 2017 and June 2017. In data evaluation, Kruskall Wallis and Mann Whitney U tests were used in comparison of the quantitative data as well as descriptive statistical methods (mean, standard deviation, median, frequency, ratio, minimum and maximum). According to the results of the study based on the perception and awareness levels, we found that as the education levels of the employees increase in general OHS practices, the awareness levels also increase. The awareness levels of undergraduate or graduate employees were higher than those with primary or high school education. It has been determined that as the duration of working in the institution increases, the awareness was positively affected. The awareness levels of health employees in general OHS practices were higher than other occupational groups. The general OHS practice awareness levels of the security unit employees were higher than the awareness levels of all other units. To conclude, fulfilling the obligations of the employees, employers and the government can increase the positive perception and awareness levels of employees in terms of general OHS practices. High levels of awareness of the employees is extremely important in terms of preventing the occupational accidents. By preventing the occupational accidents; the person, the place of employment and indirectly family and national economy will be avoided from harm, loss and damage.