Toksik liderliğin örgütsel sessizlik ve işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisi

Abstract

Lider, her zaman sorumlu olduğu gruba karşı pozitif davranışlar sergileyemeyebilir. Kimi zaman negatif davranışlarda bulunduğu da görülmektedir. Bu tarz olumsuz davranış sergileyen liderler günümüzde toksik lider olarak adlandırılmaktadırlar. Toksik liderlik, liderlerin rahatsız edici tutum ve davranışlarının veya kişisel özelliklerinden dolayı liderlik ettiği gruplara, bağlı bulundukları örgüte ve etrafındaki bireylere karşı zarar verdiği bir süreç olarak ifade edilmektedir. Bu araştırma, çalışanların yöneticileri ile ilgili toksik liderlik algılarının örgütsel sessizlik düzeyleri ve işten ayrılma niyetleri üzerindeki etkisinin incelenmesini amaçlamaktadır. Günümüze kadar toksik liderlik alanında yapılan çalışmaların çoğu siyaset, eğitim, sağlık ve askeri alan üzerine yapılmıştır. Yapılan çoğu araştırmanın aksine, bu çalışma kamu alanında faaliyet gösteren belediyelerdeki çalışanlar üzerinde yapılmıştır. Araştırma kolayda örnekleme yönetimi ile 323 kişi üzerinde yapılan online anket yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında toplanan veriler SPSS ve AMOS programları ile analiz edilerek, değişkenler arasındaki ilişki ve bulgular tespit edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, toksik liderlik ve toksik liderliğin alt boyutlarından sadece "istismarcı yönetim" ile işten ayrılma niyeti arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında ayrıca, toksik liderlik ve alt boyutlarından sadece "öngörülemezlik" ile örgütsel sessizlik ve alt boyutları olan "kabullenici sessizlik", "korunmacı sessizlik" ve "korumacı sessizlik" arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda, çalışanların yöneticileri ile ilgili toksik liderlik algılarının hem örgütsel sessizliği düzeylerini hem de işten ayrılma niyetlerini pozitif olarak etkilediği saptanmıştır. Diğer bir ifadeyle, çalışanlarda yöneticileri ile ilgili toksik liderlik algısının artması durumunda, çalışanların sessizleşeceği ve işten ayrılma isteklerinin artacağı görülmektedir.

The leader may not always behave positively towards the group that is responsible for. Sometimes it is seen that the leader behaves negatively. Leaders who display that kind of negative behavior are called toxic leaders. The aim of this study is to analyze the effect of toxic leadership perception on organizational silence and intention to leave and to reveal the relationship on these variables. The data within the scope of the research were obtained by using quantitative methods. Survey method was used in this study. Until today, most of the studies in the field of toxic leadership have been carried out on politics, education, health and the military. Contrary to most of studies, this study was conducted on employees in municipalities operating in the public sector. The research was carried out on 323 people, with the convenience sampling method and the online survey method. The data collected within the scope of the research were analyzed with SPSS and AMOS programs, and the relationship and findings between the variables were determined. Within the scope of the research, positive and significant relationships were determined between toxic leadership and its sub-dimensions, only "unpredictability" and organizational silence, and its sub-dimensions "acquiescent silence", "defensive silence" and "pro-social silence". In the resulf of study, it was determined that the toxic leadership perceptions of the employees regarding their managers positively affect both their organizational silence levels and their intention to leave. In other words, it is seen that if the toxic leadership perception about their managers increases, the employees will become silent and their desire to leave the job will increase.