Kışla, ekonomi ve siyaset üçgeninde Mısır ordusu

Abstract

Orradoğu coğrafyası 201 O yılı kışından itibaren beklenmedik ve sürarli siyasi değişimlerden geçti. Toplumsal ve siyasi harekerler yeniden önem kazanırken ülke orduları da bu süreçte üstlendikleri roller dolayısıyla yeniden gündeme geldi. Bu döneme kadar Arap siyaseti ile ilgili akademik çalışmalar ve siyasi tartışmalar otokrat iktidar elirleri ile İslamcı muhalefet harekerleri arasındaki iktidar mücadelesi etrafında dönmekteydi. Genelde "Arap Baharı" adıyla bilinen olaylar -en azından yüzeysel olarak- devler ve toplum ilişkilerinin ritmini az ya da çok değiştirmiş görünüyor. Muazzam bir değişim temposunun görüldüğü her ülkenin kendine özgü bir siyasi gerginlikleri eritme potasına sahip olduğu ve çeşitli al<törler arasında hem mücadele hem de pazarlıkların yapıldığını ifade ermek mümkün. Orradoğu'da sömürgecilik sonrası devlerin yeniden oluşturulma süreci milli ordular tarafından çeşidi derecelerde etkilenmiştir. Fakat babadan oğula yetki devri ile yürüyen yeni (neopatrimonyal) bir yapıya doğru evrilen bu sistemde siyasi taleplere devlet kurumları bypass edilerek askeri elitler aracılık etmişlerdir. 1 Ordu 1952'den beri Mısır' ın siyaset hayatında kendine bir rol biçmiştir. Mübarek sonrasına dair tartışmalar hız kazanmışken başlayan ayaklanmaların ardından geçiş sürecinde ordu başar bir rol üstlenmiştir. Arap dünyasının Doğu-Batı kavşağında bulunan ülkede ordunun etkin konumu birçok akademik incelemeye konu olmuştur. Bu çalışmada da Mısır ordusunun darbe süreçlerinde hiçbir şekilde yeknesak olmayan uygulamaları ve siyaset karşısında sergilediği otonom görüntü incelenecektir. İkinci Dünya Savaşı'ndan günümüze kadar ordunun doğrudan siyasete yönelik eylemleri ya eski rejimin devrilmesi ya da statükonun korunmasıyla sonuçlanmıştır. Bu anlamda Mısır'da son altmış yılda meydana gelen üç büyük siyasi olay bir yandan devler ve toplum öce yandan devlet ve ordu arasındaki karmaşık iktidar ilişkisini incelemek için yeni perspekriAer sunmaktadır.