Faizsiz gayrimenkul edinmede azalan mülk ortaklığı yöntemi

Abstract

İslam iktisadında üretim faktör sahipleri neyi, nasıl, ne kadar üreteceklerine ve hasılayı nasıl paylaşacaklarına ortaklaşa karar verirler. Bu açıdan İslam iktisadı, “Ortaklık Ekonomisi” olarak da tanımlanabilir. Müşareke, İslam iktisadının ilkelerine göre iş yapanların sahip oldukları değerleri bir araya getirip ortaklıklar yoluyla kâr ve zararı paylaşarak iktisadi faaliyetlerini gerçekleştirmesidir. Bu makalede, ortaklıklardan biri olan “Azalan Mülk Ortaklığı” (Müşareke-i Nakısa fi-il-Milk) incelenerek bu yöntemle faizsiz gayrimenkul edinmenin nasıl gerçekleştirilebileceği anlatılmıştır. Bu yöntem, üç aşamadan oluşmaktadır. Birinci aşama, mülk sahibine (mesela, katılım bankası) gayrimenkul edinmek isteyen ortağın başvurmasıdır. İkincisi, bu ortağın mülkiyeti katılım bankasına ait olan gayrimenkulün kiracısı olmayı kabul etmesidir. Üçüncü aşama ise, gayrimenkulün taksitle kiracıya satılması işlemidir. Bu yöntemle, banka herhangi bir ipoteğe ihtiyaç duymadan taksitlerle satımı gerçekleştirmekte; kiracı ise taksitlerini ödeyerek istediği gayrimenkule sahip olmaktadır. Bu işlem, her iki tarafın yararına olduğu için tarafların faize bulaşmadan helal kazanç elde etmesine ortam hazırlamaktadır.

In Islamic Economics, the owners of the factors of production jointly decide what to produce, how to produce, how much to produce and how to share the resulting output. In account of this joint decision-making, Islamic economics is oftentimes also referred as “Sharing Economics.” Musharakah is a joint enterprise in which the participants, who bring their entities to perform a collective economic activity, undertake a partnership on the basis of the profit-and-loss sharing system as in line with the principles of Islamic Economics. This paper studies a specific form of Musharakah, “Diminishing Musharakah in Joint Ownership” (Mushârakah-i Nâkisah fi-l Milk) within the context of real estate purchases. This method follows three main steps. In the first step, the person who is interested in obtaining the ownership of a real estate submits an application to its current owner—e.g., an interest-free bank. In the second step, if the application is approved, the applicant becomes a lessee of the bank for this real estate. In the last step, the bank sells the real estate to the lessee based on installments. This process enables the transfer of ownership and completion of the sale without resorting to securities for debt. As it maintains mutual benefit, this method provides an opportunity to establish an interest-free trade and enhances halal earnings.