Erken Dönem Uyumsuz Şemalar, Kişiler Arası İlişkilerde Affetme ve İntikam Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Abstract

Bu araştırma, erken dönem uyumsuz şemaların kişiler arası ilişkilerde affetme ve intikam düzeyini yordama gücünü ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir. 283’ü kadın, 115’i erkek olmak üzere toplam 398 katılımcıyla gerçekleştirilen bu çalışma, ilişkisel tarama modeline dayalı olarak tasarlanmıştır. Veriler; “Young Şema Ölçeği Kısa Form-3 (YŞÖ-KF3)”, “Kişilerarası İlişkilerde Affetme Ölçeği” ve “İntikam Ölçeği” aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizinde erken dönem uyumsuz şemalar, kişiler arası ilişkilerde affetme ve intikam düzeyi arasındaki ilişkiyi saptamak için Pearson korelasyon analizi; erken dönem uyumsuz şemaların kişiler arası ilişkilerde affetme ve intikam düzeyini anlamlı yordayıcısı olup olmadığını belirlemek amacıyla çoklu doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Verilerin analizi neticesinde; sosyal izolasyon/güvensizlik, yüksek standartlar ve dayanıksızlık şema alt boyutlarının intikamı pozitif yönlü; kendini feda alt boyutunun ise intikamı negatif yönlü anlamlı düzeyde yordadığı görülmüştür. Erken dönem uyumsuz şema alt boyutlarının intikamın toplam varyansının %21.1’ini açıkladığı bulunmuştur. Karamsarlık, ayrıcalıklılık/yetersiz öz denetim ve duygusal yoksunluk şema alt boyutlarının kişiler arası ilişkilerde affetmeyi negatif yönlü; kendini feda, cezalandırma ve terk edilme alt boyutlarının ise kişiler arası ilişkilerde affetmeyi pozitif yönlü anlamlı düzeyde yordadığı görülmüştür. Erken dönem uyumsuz şemaların kişiler arası ilişkilerde affetmenin toplam varyansının %13.1’ini açıkladığı belirlenmiştir. Bu doğrultuda, kişiler arası ilişkilerde affetme ve intikamı açıklamada erken dönem uyumsuz şemaların anlamlı bir değişken olduğu görülmüştür.This study was conducted to reveal the predictive power of early maladaptive schemas on the level of forgiveness in interpersonal relationships and revenge. In this study, which was conducted with 398 participants (283 women and 115 men), the relational survey model was used. Data were collected through “Young Schema Questionnaire Short Form-3 (YSQ-SF3)”, “Interpersonal Forgiveness Scale”, and “Revenge Scale”. In the analysis of the data, Pearson correlation analysis was used to determine the relationship between early maladaptive schemas, forgiveness and revenge level in interpersonal relationships, and multiple linear regression analysis was used to determine whether early maladaptive schemas significantly predict forgiveness and revenge level in interpersonal relationships. When the findings of the study are examined, it was seen that social isolation/insecurity, high standards and vulnerability schema sub-dimensions positively and significantly predicted revenge; while the self-sacrifice sub-dimension negatively and significantly predicted revenge. Early maladaptive schema sub-dimensions were found to explain 21.1% of the total variance of revenge. Pessimism, privilege/ insufficient self-control and emotional deprivation schema sub-dimensions negatively affect forgiveness in interpersonal relations; self-sacrifice, punishment and abandonment sub-dimensions were found to positively predict forgiveness at a significant level. Early maladaptive schemas were found to explain 13.1% of the total variance of forgiveness in interpersonal relationships. Accordingly, early maladaptive schemas were found to be a significant variable in explaining forgiveness in ınterpersonal relationships and vengeance.