Türk dünyası birlik yönetimini engelleyen alfabe ve dil faktörü

Abstract

Tarihte ve günümüzde, Türk dünyasının fizikî veya coğrafî olarak birleştirilmesi hususunda çeşitli görüş ve düşünceler ortaya konulmuştur. Türklerin yaşadığı coğrafyanın çok geniş olması, dünyada ve özellikle Avrasya'daki devletlerin politik ve konjonktürel yapıları itibariyle, coğrafî bir birlikteliğin bugünkü şartlarda çok zor olacağı anlaşılmaktadır. Ancak, Türk milletinin tarih ve medeniyetinden gelen birikiminden dolayı, "kültürel" manada bir birliğin gerçekleşmesi mümkün görülmektedir. 10 milyon km2den fazla bir coğrafyada yaşayan 225 milyon civarındaki Türk milleti, geçtiğimiz asırda bazı totaliter rejimler altında kaldıkları için birbirleri ve Türkiye ile irtibatları tamamen kesilmişti. Özellikle XX. asrın sonlarında Sovyetlerin dağılmasıyla yeni Türk cumhuriyetleri kuruldu. Bu cumhuriyetler ve diğer Türk toplulukları arasındaki münasebet imkânı yeniden doğdu. Bir asır önce Türk coğrafyasında alfabe ve dil birliği vardı. XX. asrın başlarında alfabelerine müdahale neticesinde, âdeta birbirlerine yabancı oldular. Hatta bulundukları ülkelerin dilleri ana dillerinin yerine geçti, aralarında konuşamaz ve yazışamaz duruma düştüler. Türk dünyası aydınları tarafından geçmişte ve günümüzde bu sahada pek çok çalışma yapılmışsa da henüz müspet bir netice alınamamıştır. Özellikle de Sovyetlerin dağılmasından sonra bu konuda kongre, seminer ve kurultaylar yapılmış, çeşitli fikirler ortaya konulmuştur. Günümüzde Türk gençliği bu durum hakkında yeterli bilgiye sahip değildir. Bu araştırmamızın esas maksadı, Türk milletinin maruz kaldığı bu büyük kültürel asimilasyonu ana hatları ile ortaya koymak ve Türkiye'nin Türk dünyası ile sosyal ve kültürel entegrasyonun gelişmesine katkıda bulunmaktır.

In the history and now there have been various thoughts on the physical and geographical unity of Turkish world. Because of the huge area that Turks live in and because of the political and cyclical factor of the nations, especially Eurasian countries, it is clear that geographical unity is very difficult in today's world. But with the heritage of history and civilization, a cultural unity seems to be possible to reach. By the affect of totalitarian governments, 225 millions of Turks who lived at 10 million km² lost their connection among them and Turkey. At the end of the 20th century, by the fall of Soviet Union new Turkish communities took place. Among those new countries and others, a new possible way of communication has started. A century ago at the Turkish geography, there was a union of alphabet and language. At the end of the 20th century their alphabet has been changed and they become like foreigners to each other. Moreover their main language happen to lost under the effect of the language of the new country where they live in. They became unable to write and speak even within their own community. Turkish intellectuals has studied and said many things on this situation a lot but there is still no positive result came to the life. After the breakup of Soviet Union, lots of ideas has been argued on the issue in various congresses, seminars and other assemblies. Today with more than 225 million population, Turkish nation on the east and west, was subjected to a big physical, social, political and cultural division and assimilation. After the wars and invasions their geography has been destroyed. But more importantly they were exposed to a cultural assimilation. More than once their alphabet has been changed and by this way their contact with the history and among each other was stopped. They had communication failure in the same community. Today Turkihs youth is not aware of this situation. With this research of mine my main concern is to make this cultural assimilation clear by its main indicators.