İblis'in Kur'ân-ı Kerim'deki konumu ve tutumları

Abstract

Çalışma, İblis'in tutum ve davranışını Kur'an-ı Kerim'de belirtildiği şekilde ortaya çıkarmayı ve onun bu yanının arka planına ışık tutmayı amaçlamaktadır. Bu yönüyle İblis'in, hedeflerini gerçekleştirmek gayesiyle düşmanı olarak belirlediği insanoğlunu Allah Teâlâ'nın çizdiği doğru yoldan saptırmak için uyguladığı yöntem çeşitleri çalışmanın ana konusunu teşkil etmektedir. Doğrusu İblis'in ilgili tutum ve davranışı Hz. Âdem'in yaratılmasından sonra ortaya çıkmış; İblis ona secde etmeyi reddetmiş ve bu reddin sonucunda Âdem ve onun soyundan gelenler arasında açık bir düşmanlık peyda olmuştur. Bunun bir sonucu olarak da insan cinsini yoldan çıkarmaya söz vermiştir. Çalışmada İblis 'in tutum ve davranışı incelenerek önemli yönlerine vurgu yapılmış, bunların oluşum nedenleri açıklanmış ve insanoğlunun hayatındaki yansımaları tahlil edilmiştir. Çalışma, temel olarak İblis'in tutum ile davranışını ve eylemlerini saptamak için ayetlere dayanmıştır. Bunların açıklanması sadedinde tefsir ve dil kitaplarından faydalanmıştır. Çalışmada tanımlayıcı ve analitik yöntemin yanı sıra İblis'in davranışı ile Yahudiler ve münafıklar arasındaki benzerliklerin mukayesesinde karşılaştırmalı tanımlayıcı yöntem kullanılmıştır. Çalışma dört bölümde ele alınmış; birinci bölümde çalışmadaki ana sözcüklerin kavramsal çerçevesi çizilmiş, ikinci bölümde İblis'in tutumu ile davranışı ve Âdem'i baştan çıkarma çabaları incelenmiş, üçüncü bölümde onun Âdemoğullarını saptırma yöntemlerinden bahsedilmiş son bölümde ise İblis'in tutum ve davranışının Âdem'in soyundaki etkileri işlenmiştir. Bu bölümde Yahudi ve münafıklarda İblis'in tutum ve davranışının yansımasına yer ayrılmış ve modern dünyadaki bazı şeytani davranışlara dikkat çekilmiştir.The research aims to uncover the behavior of IBLIS (satan), as mentioned in the Holy Quran, and to reveal the secrets of this behavior, as well as the methods Satan employed to achieve his goals of tempting and misleading mankind. This behavior began to manifest after the creation of our forefather Adam, when Satan refused to prostrate to him, resulting in apparent animosity towards Adam and his descendants thereafter. Satan pledged to mislead and tempt them, making them companions of the blazing Fire. The researcher studied Satan's behavior, highlighting its main aspects, reasons for its origin, the methods and ways in which this behavior was expressed, and the consequences resulting from it in the life of mankind. The study primarily relied on Quranic verses related to Satan's behavior and actions and utilized exegesis and linguistic books to clarify the meanings of terms requiring explanation and clarification. The study employed both descriptive and analytical methodologies in explaining and analyzing the verses. It also relied on the comparative descriptive approach in comparing the similarities between Satan's behavior and that of the Jews and hypocrites. The research was divided into four chapters. The first chapter introduced the research terminology, while the second chapter discussed Satan's behavior and his efforts to tempt Adam. The third chapter focused on Satan's behavior and his misleading of Adam's descendants, concluding with the fourth chapter addressing the effects of Satan's behavior on Adam's descendants. This was particularly evident in the behaviors of the Jews and hypocrites, as well as some contemporary satanic behaviors.