Birinci Dünya Savaşı’nda Ermeniler ve uluslararası hukuk açısından 1915 Ermeni sevk ve iskânı

Abstract

1915 Ermeni Sevk ve İskânı bugün uluslararası literatürde hala yoğun bir şekilde tartışılmaktadır. 19. yüzyılda milliyetçilik akımının etkisiyle birlikte bağımsızlık hareketlerine girişen Ermeniler, Birinci Dünya Savaşı’nı bağımsızlık için bir fırsat olarak görmüşlerdir. Doğu’da Ruslarla işbirliği yaparak isyanlar çıkarmışlar ve bölgedeki Müslüman-Türk halkına karşı işkence zulümler uygulamışlardır. Osmanlı hükümeti, bu tür zararlı faaliyetlerini önlemek için 27 Mayıs 1915’te Sevk ve İskân Kanunu çıkararak Ermenileri zararsız cüziyetler haline getirmeye çalışmıştır. 1915 olayları, Ermeni propagandaları yüzünden uluslararası alanda soykırım olarak yansıtılmıştır. Bu çalışmada, 1915 Sevk ve İskân kararı ve uygulanması 1948 tarihli Birleşmiş Milletler soykırım sözleşmesine göre tahlil edilmiştir. Çalışmada, sözde soykırım iddiaları Ermenilerin ve onları destekleyen ülkelerin propagandaları nedeniyle uluslararası alanda siyasi bir malzeme olarak kullanıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Ermeni diasporası için ‘‘soykırıma uğramış bir millet’’ iddiası uluslararası alanda bir varoluş sebebi haline gelmiştir.

The 1915 Armenian Relocation have been still heavily discussed in the international literature nowadays Armenians, who started independence movements with the influence of the nationalist movement in the 19th century, saw the First World War as an opportunity for independence. Collaborating with the Russians in the East, they rebelled and tortured the Muslim-Turkish people in the region. In order to prevent such detrimental activities, the Ottoman government tried to make the Armenians harmless by enacting the Law of Relocation on May 27, 1915. The events of 1915 were portrayed as genocide in the international arena because of Armenian propaganda. In this study, the 1915 Dispatch and Settlement decision and its implementation were analyzed according to the 1948 UN’s genocide convention. In the study, it has been concluded that the so-called genocide allegations have been used as a political material in the international arena due to the propaganda of the Armenians and the countries that support them. For the Armenian diaspora, the claim of ‘‘a nation being exposed to genocide’’ has become a reason for being existed in the international arena.