Yaşlıların ihtiyaçları, beklentileri ve karşılaştığı sorunların çözümünde sosyal ve politik çevrenin rolü: Konya ilinin Beyşehir ve Hüyük ilçeleri örneği

Abstract

Bu araştırma, Konya ilinin Beyşehir ve Hüyük ilçelerinde yaşayan yaşlıların ihtiyaçlarının, beklentilerinin ve sorunlarının belirlenmesini, sosyal ve kurumsal çevreyle etkileşimlerinin ve yaşam memnuniyetlerinin analiz edilmesini amaçlamaktadır. Araştırmada nicel ve nitel araştırma tekniklerinin birlikte yürütüldüğü karma araştırma deseni uygulanmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu oluşturan 65 yaş üstü 386 yaşlı ile anket, 33 yaşlı ile derinlemesine mülakat yapılmıştır. Sosyal ve politik çevrenin rolünü anlamak için araştırmaya farklı kurumlardan 71 kişi katılmıştır. Bu gruba dâhil edilen muhtarların tamamı ve imamların 24’ü ile yüz yüze görüşülerek cevaplamaları için soru formu iletilmiş ve cevaplamalar tamamlanınca geri alınmıştır. Ayrıca 1’i imam, 1’i üniversiteden bir uzman ve 2 sivil toplum kuruluşu yöneticisi ile derinlemesine mülakat yapılmıştır. Bunun yanı sıra araştırmaya katılan 2 Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı Müdürüne, 2 Belediye İlgili Birim Müdürüne ve 2 Sosyal Çalışmacıya cevaplamaları için mail üzerinden soru formu gönderilmiş ve cevap formu aynı şekilde mail üzerinden alınmıştır. Araştırma bulgularına göre yörede yaşlılar en fazla toplu ulaşım hizmetine, maddi desteğe, saygı, sevgi ve ilgi gösterilmesine ve sosyalleşebilecekleri alanlara ihtiyaç duymaktadır. Yakın sosyal çevrelerinden beklentileri; sağlıklı olmaları, saygı, sevgi ve ilgi göstermeleridir. Kurumsal çevrelerden beklentileri ise, toplu ulaşım, maddi yardım, saygı, sevgi, ilgi ve evde sağlık hizmetlerine yönelik taleplerden oluşmaktadır. Karşılaştıkları en önemli sorunların başında sağlık, ekonomik sorunlar, yalnızlık ve toplu ulaşım sorunları gelmektedir. Karşılaştıkları ve ivedilikle çözülmesini istedikleri sorunların ise ekonomik ve sağlık sorunları, toplu ulaşım ve yalnızlık sorunları olduğu tespit edilmiştir. Yaşlıların sosyal ve kurumsal çevrelerle ilişkilerinin çok iyi olduğu, ihtiyaç, beklenti ve sorunlarının giderilmesinde sosyal çevrelerinden en fazla çocuklarının rol üstlendiği, kurumsal çevrelerden ise Kaymakamlık, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı ve Muhtarlıkların kurumsal rol üstlendikleri bulunmuştur. Yaşlıların yaşam memnuniyetlerinin ise yüksek olduğu bulunmuştur. Araştırmada yaşlıların beklentilerinin, sorun yaşama durumlarının, sosyal ve kurumsal çevre ile ilişkilerinin, sosyal ve kurumsal çevrenin rolünün ve yaşam memnuniyetlerinin sosyal ve demografik değişkenlere göre değiştiğini iddia eden hipotezleri destekleyen, ihtiyaçlarının ise sosyal ve demografik değişkenlere göre değiştiği hipotezini desteklemeyen sonuçlara ulaşılmıştır. Araştırma bulgularına ilişkin öneriler araştırmanın sonucunda sunulmuştur.This research aims to determine the needs, expectations and problems of the elderly living in Beyşehir and Hüyük districts of Konya province, and to analyze their interactions with the social and institutional environment and their life satisfaction. Mixed research design, in which quantitative and qualitative research techniques are carried out together, was used in the research. A survey was conducted with 386 elderly people over the age of 65, who constitute the sample group of the research, and in-depth interviews were conducted with 33 elderly people. To understand the role of the social and political environment, 71 people from different institutions participated in the research. A questionnaire was sent to all of the headmen included in this group and 24 of the imams to be answered by face-to-face interviews, and it was taken back when the answers were completed. In addition, in-depth interviews were conducted with 1 imam, 1 expert from the university and 2 non-governmental organization managers. In addition, a questionnaire was sent to 2 Social Assistance and Solidarity Foundation Managers, 2 Municipality Relevant Unit Managers and 2 Social Workers participating in the research for their answers via e-mail, and the answer form was also received via e-mail. According to the research findings, the elderly in the region mostly need public transportation services, financial support, showing respect, love and interest, and areas where they can socialize. Their expectations from their immediate social circle; be healthy, show respect, love and care. Their expectations from institutional circles consist of demands for public transportation, financial aid, respect, love, attention and home health services. The most important problems they face are health, economic problems, loneliness and public transportation problems. It has been determined that the problems they encounter and want to be solved immediately are economic and health problems, public transportation and loneliness problems. It has been found that the elderly have very good relations with the social and institutional environments, the children from their social circles play the most role in meeting their needs, expectations and problems, while the District Governorship, Social Assistance and Solidarity Foundation and Muhtarlıks play an institutional role from the institutional circles. It has been found that the life satisfaction of the elderly is high. In the study, results were obtained that support the hypotheses claiming that the expectations of the elderly, their problem situations, their relations with the social and institutional environment, the role of the social and institutional environment and their life satisfaction vary according to social and demographic variables, but not the hypothesis that their needs change according to social and demographic variables. Suggestions regarding the research findings were presented at the end of the research.