Depremin psikolojik etkileri ve yardım çalışanları

Abstract

Afetler toplumu ekonomik, sosyal ve psikolojik açılardan çok yönlü ve uzun süreli etkileyebilmektedir. Afetler özelinde depremden sağ kurtulan bireylerde başta travma, depresyon ve kaygıya ilişkin çeşitli psikolojik belirtiler görülebilmektedir. Ülkemizde 6 Şubat 2023 tarihinden itibaren görülen depremler, yalnızca depremi deneyimleyen ve bu sebeple çeşitli kayıplar yaşayan bireyleri değil, toplumun bütününü etkileyebilen toplumsal bir travma olarak değerlendirilmektedir. Bu bağlamda özellikle depremden etkilenenlere arama-kurtarma, sağlık ve insani yardım gibi çeşitli alanlarda destek sağlayan yardım çalışanları depremin psikolojik etkilerini dolaylı olarak yaşamaktadır. Yardım çalışanlarında da depremden etkilenenlerdekine benzer travmatik stres belirtileri oldukça yüksek oranda görülebilmektedir. Bu çalışmada öncelikle depremi doğrudan ve dolaylı olarak deneyimleyenlerdeki psikolojik belirtiler, yardım çalışanlarındaki etkisi ve risk faktörleri değerlendirilmiştir. Ayrıca hem depremden etkilenenlere hem de yardım çalışanlarına yönelik uygulanan psikososyal müdahalelerin odağı kısaca ele alınmıştır. Bu doğrultuda özellikle yardım çalışanlarının psikolojik belirtiler açısından taranması ve çalışana destek programlarının rutin olarak düzenlemesinin, sağlanan hizmetlerin devamlılığı ve etkinliği açısından önemli olduğu anlaşılmaktadır.

Disasters have various economic, social, and psychological impacts on society that last for a long time. The survivors of these disasters, in particular earthquakes, may experience several psychological symptoms related to trauma, depression, and anxiety. Earthquakes that occurred on February 6, 2023 and so on, can be considered as a mass trauma that affect not only the survivors who directly experienced and suffered multiple losses, but also the whole society. In this context, aid workers who provide support in various fields such as search and rescue, health, and humanitarian aid to the earthquake survivors, also indirectly experience this trauma. Traumatic stress symptoms like those of earthquake survivors, can be seen at a very high rate in aid workers. In this study, first, the psychological impacts of the earthquake on the survivors and aid workers were summarized. Secondly the risk factors were evaluated. In addition, the focus of psychosocial interventions applied to both the earthquake survivors and aid workers was briefly discussed. In this respect, it is understood that the screening of aid workers for psychological symptoms and the routine arrangement of employee support programs are important for the continuity and effectiveness of the services provided.