Sosyal Kaygı ve Paranoya: “Endişeli” ve “Şüpheli” Düşünme

Abstract

Sosyal kaygı ve paranoya geleneksel olarak farklı alanlara ait olduğu düşünülen psikopatolojik fenomenlerdir: "nevroz" ve "psikoz’’. Nevrotik semptomlar, paranoid düşünceler (Johns ve ark., 2004) ve perseküsyonel sanrılarla ilişkilendirilmektedir (Freeman, 2007; Freeman ve ark., 2008; Startup, Freeman & Garety, 2007). Kaygı, paranoid düşüncelerin ortaya çıkmasında (Freeman ve ark., 2005; So ve ark., 2012) ve perseküsyonel sanrıların sürdürülmesinde (Startup, Freeman & Garety, 2007) belirleyici bir rol oynamaktadır. Sosyal tehdit beklentileri ve benlikle ilgili olumsuz veya kusurlu inançlar hem sosyal kaygıyı hem de paranoyayı açıklamak için geliştirilen bilişsel modellerin temel bileşenlerindendir (Freeman ve ark., 2002). Literatürde, sosyal kaygı ile paranoya arasındaki ilişkiyi inceleyen ve tanımlayan çalışmalara rastlanmaktadır (Freeman ve ark., 2008; Gilbert e ark., 2005; Rietdijk ve ark., 2009; Schutters ve ark., 2012; Stopa ve ark., 2012; Pisano ve ark., 2015; Piccirillo & Heimberg, 2016; Sun ve ark., 2019; So ve ark., 2020).