Âsım ve diğer kırâat imamlarının Fatiha suresi ile Bakara suresinin 1-141. ayetleri arasındaki okuyuş farklılıkları

Abstract

Giriş ve iki bölümden oluşan bu çalışmada, çalışmanın konusu, önemi, amacı zikredildikten sonra ilk bölümde; kırâat ilminin tarifi, konusu, gayesi ve faydası üzerinde durulmuştur. Kur'ân öğretim tarihi, kırâat çeşitleri ve kırâat imamları ile ravilerinin ve tariklerinin terceme-i hali sunulmuştur. Bu bölümde, kırâat-i aşere olarak takyid edilen kırâatlerin mütevatir kırâatler olduğu ve mütevatir olan bu kırâatler arasında ayrıma gidilemeyeceği, bilakis böyle bir ayrımın Kur'an, sünnet ve icmâ' gibi herhangi bir şer'î dayanağı olmayan yanlış bir ayrım olduğu tezde vurgulanan hususlardan biridir. Mütevatir kırâatların tamamı vahiyle sabittir ve kırâatin yaygınlığı esas alınarak asıl ya da tâlî gibi bir sınıflandırma yapmanın doğru olmadığı aşikârdır. Âsım kırâatinin ilk dönemlerde yaygın olmadığı halde sonraki zamanlarda çoğunluğun okuduğu kırâat haline gelmiş olması kırâatlerin yaygınlığa göre tasnifinin yanlışlığını teyid etmektedir. Bir kırâatin, belli bir imama nisbet edilmesi, sadece o imam tarafından okunduğu anlamını da taşımamaktadır. Kırâatin bir imamla meşhur olması; o imamın ilgili kırâati okuyup okutarak zamanla etrafında geniş halkaların oluşması, halkın rağbet etmesi vb. sebeplerle iştihar etmesiyle alakalıdır, yoksa bu kırâatlerin, nakil ve edâ keyfiyetleri itibariyle mütevâtir oldukları ve pek çok kârî tarafından okundukları izahtan varestedir. Bu bölümde üzerinde durulan bir diğer önemli husus, yedi harf meselesidir. Konuyla ilgili verilen bilgilerde; Kur'an'ın yedi harf üzere inzal edildiği, yedi harfin vahiyle sabit olduğu, tamamının muhafaza edildiği, mütevatir kırâatlerin de yedi harf kapsamında bulunduğu ve her birinin farklı bir manâ ve hikmete delalet ettiği ifade edilmiştir. Sahâbenin, Kur'an'ı cem ve istinsahta son derece titiz davrandığı ve Kur'an'ın yedi harfi ihtiva edecek şekilde yazıya geçirildiği ve bunun üzerine icma bulunduğu beyan edilmişti. İkinci bölümde Âsım kırâatinin usûlü ve genel kaideleri ile kırâat ıstılahlarına dair kapsamlı bilgiler verilmiştir. Fatiha sûresi ile Bakara Sûresi 2/1-141. âyetleri, başta Âsım kırâati olmak üzere diğer mütevatir kırâat imamlarının aşere ve takrib vücûhatları şablonlarlarla mukayeseli olarak izah edilmiştir. Çalışma, genel bir değerlendirme yapılan sonuç bölümü ve kaynakça ile sona ermektedir.

This study which have an introduction section and two chapters, focused on study's subject, importance, goal, and then science of qirâ'a' s definition, aims and benefits in the first chapter. History of Qur'anic instruction, types of qirâ'a' s imams, ravis and tariqs translated forms has been presented. In this chapter, as a qirâ'a which has been limited in mutawatir is qirâ'atul ashara. On the contrary between this mutawatir qirâ'as a distinction is not possible, this wrong distinction which has not any evidence from Qur'an, sunnah or consensus is pointed in our thesis. All of mutawatir qirâ'a is fixed with revelation and it is clear that make a categorization based on currency like main or secondary is not true. Although at first time Âsım's qirâ'a's wasn't common it has become majority's qirâ'a reading and this supports that categorization by currency is not true. A qirâ'a's name that has mentioned by an imam doesn't mean that has been read only by this imam. Qirâ'a's becoming famous by an imam and this is related to imam's reading and teaching qirâ'a and with the time occur wide circles around him, people demand from him etc. Reasons make them famous otherwise this qirâ'as transfers and expressions is mutawatir from plenty of qâri and they has been read by them. Another important subject that we pointed out in this chapter is seven letters issues. İnformation given by this topic ; Qur'an is descend with seven letters, seven letters is fixed with revelation, all of them has been protected, mutawatir qirâ'a's are whitin seven letters and all pieces of them has been different meanings. It is declared that Sahaba's careful behavior about Qur'an's gathering and copying, Qur'an's descending with seven letters and there is a consensus on it. In the second chapter there are informations given about Âsım's qirâ'a's method, general principles and qirâ'a's technical terms. We show the differences of vocables with their names and verse numbers primarily Âsım's qirâ'a's and other mutawatir qirâ'a's imams in Surah Fatiha and Surah Bakara 2/1-140. The study end with a general evaluation and bibliography.