Bir siyasetname ve nasihatname örneği olarak kelile ve dimne

Abstract

Siyasetname ve nasihatname türü eserler, devlet yöneticilerine 'Yönetim Tavsiyesi' olarak yazılmış eserlerdir. Genellikle bir padişah, kral, sultan veya hükümdarın isteği üzerine yazılmışlardır. Bununla beraber özgün olarak yazılanları da mevcuttur. Bu tür eserlerin içeriklerine bakıldığında üç temel konunun inşası üzerine yükseltildikleri görülmektedir. Bunlar; insan tasavvuru ve doğası (akıllı-akılsız, iyi ve kötü insan), toplum tasavvuru (aile ve şehir yönetimi) ve ideal devlettir (hükümdarda ve devlet görevlilerinde bulunması gereken özellikler, devlet bürokrasi ve kurumlarının nasıl olması ve nasıl yönetilmesi gerektiği). Kelile ve Dimne'nin içeriğinde de bu üç temel konu yer almaktadır ve asıl yazılış gayesi olan siyasetname ve nasihatname türü bir eserdir. Ancak; ülkemizde 1950'lerden itibaren yetişen nüfusun çok büyük bir kesimi, Kelile ve Dimne'den haberdar olan ve okuyan hemen herkes, Kelile ve Dimne'yi sadece çocuklara özel fabl türü masalların ve hikâyelerin yer aldığı, bir kitap olarak öğrenmişlerdir ve bu durum günümüzde de bu şekilde devam etmektedir. Bu eser ülkemizde siyasetname ve nasihatname türü bir eser olarak değerlendirilmemiştir. Bu durumu, yaklaşık olarak bin yedi yüz yıl önce yazılmış olan bu eser için bir eksiklik ve asırlardır yaşayan ve yaşamaya devam edecek olan tarihi bir esere haksızlık olarak görmekteyiz. Bu nedenle Kelile ve Dimne'nin siyasetname ve nasihatname türü bir eser olduğunu ve bu amaçla yazıldığını ortaya çıkarmaya karar verdik. Bu çalışmada, Kelile ve Dimne'nin siyasetname ve nasihatname türü bir eser olduğu tezi savunulmuştur. Amaç; bu iddianın kanıtlanmasıdır. Tez, amaç için yapılan çalışmaları kapsamaktadır. Amaca ulaşabilmek için nitel araştırma yöntemlerinden, söylem analizi ve doküman analizi uygulanarak kitap analizi yapılmıştır. Yapılan bu çalışmaların neticesinde Kelile ve Dimne'nin siyasetname ve nasihatname türü bir eser olduğu kanıtlanmıştır.

Book of government and advice genre works are the works that were were written as a governing advice. They were written generally because of a desire of a king, quee or ruler. Besides, there are ones that were written naturally. When you look into the contents of this genres of works. you see three main topics creating the work. These are man himself and his nature (clever-stupid, good and bad human) community (family and city governing) and ideal goverment (the characters a ruler and officers are to have, how the bureacracy and instutions must be and must be governed). There are these three main topics in Kelile and Dimne. It is a book of government and advice genre work as aimed. But most of the population grown up after 1950s, nearly everyone who has heard about and read Kelile and Dimne has known it as a book containing fable genred tales and stories for children. It is the same today. Kelile and Dimne has not been accepted as a book of government and advice genre in our country. Acoording to us. This is a deficiency for the work that was written one thousand and seven hundred years ago and is injustice for a work living and will live for centuries. Because of this, we have decided to reveal that Kelile and Dimne is a book of government and advice genre work and has been written for this purpose. The thesis Kelile and Dimne is a book of government and advice has been defended in this study. The aim is to prove this claim. Thesis comprises the studies done to reach this aim. Book analysis has been done by using discourse analysis and document analysis methods from qualitative research methods to reach this aim. As the result of these studies; It has been proven that Kelile and Dimne is a book of government and advice genre work.