Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Yöntemleri

Abstract

iyileştirme veya tedavi etmenin yanında sağlığın iyi sürdürülmesinde de kullanılan, farklı kültürlere özgü teori, inanç ve tecrübelere dayalı -izahı yapılabilen veya yapılamayan- bilgi, beceri ve uygulamalar bütünüdür” olarak tanımlanmaktadır. Kullanımı uzun bir geçmişe sahiptir. İnsanların artan yaşam süreleriyle doğru orantılı olarak kronik ve malign hastalıklar da artmaktadır. Sağlık çalışanlarının hastalarına yeterli süreyi ayıramaması, kullanılan ilaçların yan etkilerinden kaçınma gibi nedenlerden dolayı; hastaların geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemlerine olan ilgisi artmıştır. Zamanla bu yöntemlerin kullanımının daha da artacağı öngörülmektedir. İnsanları bu yöntemlerin zararlı etkilerinden korumak ve yetkisiz kullanımların önüne geçmek için Türkiye’de ve dünyada çeşitli düzenlemeler yapılmıştır. Bu amaçla Türkiye’de en son 27 Ekim 2014 tarihli “Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği” yayınlanmıştır. Bu yönetmelikte 15 yöntem kabul görmüş ve kullanım alanları belirlenmiş olanlar fitoterapi, mezoterapi, larva uygulaması, proloterapi, kupa uygulaması, müzik terapi, hipnoterapi, homeopati, sülük tedavisi, ozon uygulaması, osteopati, refleksoloji, akupunktur, apiterapi, kayropraktiktir. Genelde hastalar bu yöntemleri kullandıklarını hekimlerine söylememektedir. Hastaları bu yöntemleri kullanmaya iten sebep ne olursa olsun, bilinçsiz kullanım sonucunda tanı koymak gecikebilir, yan etkiler ortaya çıkabilir, ya da bu yöntemleri uygulama yetkisi olmayan kişiler tarafından zarara uğratılabilirler. Bu nedenle hekimler hastaların bu tarz eğilimlerinin farkında olmalı ve onları bilinçlendirerek hatalı kullanımdan korumalıdırlar.

According to the World Health Organization (WHO), traditional and complementary medicine (T&CM) refers to “the knowledge, skills, and practices based on the theories, beliefs, and experiences indigenous to different cultures, whether explicable or not, used in the maintenance of health as well as in the prevention, diagnosis, improvement, or treatment of physical and mental illnesses.” The use of such practices has a long-standing history across civilizations. In recent years, the prevalence of chronic and malignant diseases has risen in parallel with increased life expectancy. As healthcare professionals often face time constraints in patient care and due to growing concerns over the side effects of conventional treatments, interest in traditional and complementary medicine has significantly increased among patients. It is expected that the utilization of T&CM methods will continue to grow in the future. In response, various regulatory frameworks have been established both in Turkey and globally to minimize potential harms and to prevent the unauthorized practice of these therapies. In Turkey, the “Regulation on Traditional and Complementary Medical Practices” was most recently published on 27 October 2014. This regulation formally recognizes 15 specific practices whose scopes of use have been defined: phytotherapy, mesotherapy, maggot therapy, prolotherapy, cupping therapy, music therapy, hypnotherapy, homeopathy, leech therapy, ozone therapy, osteopathy, reflexology, acupuncture, apitherapy, and chiropractic. Despite the increasing popularity of these modalities, patients often refrain from informing their physicians about their use of T&CM methods. Regardless of the motivations behind their choices, the unmonitored and unconscious use of such practices can lead to delayed diagnoses, adverse effects, or harm caused by unqualified individuals. Therefore, healthcare professionals should be vigilant regarding patients’ tendencies toward alternative therapies and should proactively engage in raising patient awareness to prevent potential misuse and ensure safe integration with conventional care.