Yaşlanma Sosyolojisi

Abstract

Yaşlanma olgusu hakkında konuşurken, modern öncesi toplumlar ile modern toplumlar arasında çok önemli bir fark olduğunu bilmeliyiz. Modern toplumun başlangıcı olarak alınabilecek Sanayi Devrimi’ne kadar yaşlanma; pozitif bir evre, yaşlı; itibarlı bir insan ve hatta bilge bir kişi kabul edilmektedir. Modern bir terim olan “emeklilik” diye bir şey geleneksel toplumlarda bilinmediği için bu evrede de insanlar aktif olabilmektedir. Yaşlılar, bir yandan aile içinde sözü geçen ve karar alabilen bir otorite iken, diğer yandan da kamusal görevlerde yöneticilik yapan ve görüşüne başvurulan bir danışmandır. Kültürel antropoloji, bugün bile Batılı olmayan toplum larda yaş sınıflandırmasının önemli bir rol oynadığını bildir mektedir. “Yaşlıların terk edilmesi ya da önemsenmemesi çok nadir görülen olaylardır. Yaşlı akrabalarını terk eden Eskimo lar (Inuitler) bile bunu grubun hayatta kalmasının çok zor olduğu tehlikeli ve çaresiz durumlarda yaparlar. Okuma yazma bilmeyen toplumlarda yaşlılar bilgeliğin kaynağı olan ve toplum tarafından ‘ayaklı kütüphane’ olarak görülen birikimli insanlardır. Onları bir kenara atmak toplumun tüm kütüphanelerini ve arşivlerini kapatmaya benzer.” (Haviland, 2002:347).