Okul müdürlerinin hizmetkâr liderlik davranışları ile çatışma yönetme stilleri arasındaki ilişki

Abstract

Bu araştırmada okul müdürlerinin hizmetkâr liderlik davranışları ile çatışma yönetme stilleri arasındaki ilişki öğretmen görüşlerine göre incelenmiştir. Çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden “ilişkisel tarama modeli” kullanılmıştır. Araştırmanın evreni, 2021-2022 öğretim yılında İstanbul ilinde resmî ve özel okullarda çalışan; kolayda örneklem ile ulaşılan 1628 öğretmenden oluşmaktadır. Verilerin toplanmasında “Kişisel Bilgi Formu”, Kılıç & Aydın (2016) tarafından Türkçeye uyarlanan “Hizmetkâr Liderlik Ölçeği” ve Rahim (1983) tarafından geliştirilmiş olan ve Gümüşeli (1994) tarafından Türkçeye uyarlanan “Çatışma Yönetim Stilleri Ölçeği” kullanılmıştır. Bulgular için “t-testi, ANOVA, korelâsyon ve regresyon analizi” uygulanmıştır. Araştırma neticesinde, okul müdürlerinin hizmetkâr liderlik davranışları “çok yüksek” düzeyde bulunmuştur. Okul müdürlerinin çatışma yönetiminde ise en fazla “Tümleştirme” stilini ve sırasıyla “Uzlaşma, Ödün Verme, Kaçınma Ve Hükmetme” stillerini tercih ettikleri sonucuna ulaşılmıştır. Okul müdürlerinin hizmetkâr liderlik davranışları ile “tümleştirme” stili arasında pozitif yönlü yüksek düzeyde ilişki, “uzlaşma ve ödün verme” stilleriyle pozitif yönlü orta düzeyde ilişki ve “kaçınma” stiliyle pozitif yönlü düşük düzeyde ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. “Hükmetme” stiliyle negatif yönlü düşük düzeyde ilişki olduğu bulunmuştur. Okul müdürlerinin hizmetkâr liderlik davranışlarının çatışma yönetiminde “tümleştirme, uzlaşma, ödün verme ve kaçınma” stillerini pozitif yönde anlamlı yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. “Hükmetme” stilini ise negatif yönde anlamlı yordadığı bulunmuştur.

The aim of this research is to examine the relationship between school principals' servant leadership behaviors and conflict management styles in line with teachers' opinions. Relational survey model, one of the quantitative research methods, was used in the research. The study population of the research consists of those who work in public and private schools in Istanbul in the 2021-2022 academic year; the sample consists of 1628 teachers reached by convenience sampling method. “Servant Leadership Scale” adapted to Turkish by Kılıç & Aydın (2016) and “Conflict Management Styles Scale” developed by Rahim (1983) and adapted into Turkish by Gümüşeli (1994) were used as data collection tools in the research. “T-test, ANOVA, correlation and regression analysis” were performed for the findings. As a result of the research, the servant leadership levels of school principals were found as "very high". It was concluded that the School Principals mostly preferred the "Integration" style and respectively "Negotiation, Compromise, Avoidance and Domination" styles in conflict management. It was concluded that there was a high level of positive relationship between the servant leadership style and the integration style of the school principals, a mid-level relationship between the compromise and compromise styles, and a low level of positive relationship with the avoidance style. It was found that there was a low negative correlation with the domination style. It was found that the school principals' servant leadership style positively affected the integration, negotiation, compromise and avoidance styles in conflict management. It was found that the domination style had a negative effect.