Okul yöneticilerinin mesleki bağlılıklarını bazı değişkenlere göre incelenmesi (İzmir ili örneği)

Abstract

Bu araştırmada, okul yöneticilerinin mesleki bağlılıklarının bazı değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediğini ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Araştırma nicel bir araştırma olup, tarama modeline göre çalışmalar yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini 2018/2019 eğitim öğretim yılında İzmir ilindeki resmi devlet okullarında farklı kademelerde görev yapan okul yöneticileri oluşturmaktadır. Bu araştırmada kolay ulaşılabilir durum örnekleme yönteminden faydalanarak 400 (Müdür ve Müdür Yardımcısı) okul yöneticisinden veri toplanmıştır. Veriler, Blau (2003) tarafından geliştirilen, Kırdök ve Utkan (2018) tarafından Türkçeye uyarlanan Mesleki Bağlılık Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma bulgularına göre okul yöneticilerinin mesleki bağlılıklarının "yüksek" düzeyde olduğu belirlenmiştir. Okul yöneticilerinin mesleki bağlılıkları cinsiyet değişkenine göre incelendiğinde anlamlı bir farklılık olmadığı anlaşılmıştır. Yine aynı şekilde cinsiyet değişkeniyle mesleki bağlılık alt boyutları arasında da anlamlı bir farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Okul yöneticilerinin mesleki bağlılık düzeyleri medeni durum değişkenine göre incelendiğinde sadece alternatiflerin sınırlılığı alt boyutunda farklılıkların bulunduğu anlaşılmıştır. Mesleki bağlılık ve okul yöneticilerinin eğitim durumları arasındaki ilişki incelendiğinde alternatiflerin sınırlılığı boyutu haricinde anlamlı farklılıkların olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Okul yöneticilerinin mesleki bağlılıklarının görev türleri değişkeni ile olan ilişkisi incelendiğinde duygusal, normatif ve alternatiflerin sınırlılığı boyutlarında farklılıklar gösterdiği anlaşılmıştır. Okul yöneticilerinin görev yaptıkları okul kademeleri baz alındığında duygusal bağlılık ve birikmiş maliyetler boyutlarında anlamlı farklılıkların olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlikte geçen süreler baz alındığında ise okul yöneticilerinin mesleki bağlılık ve alt boyutlarında anlamlı farklılıkların olmadığı görülmüştür. Okul yöneticilerinin yöneticilik kıdemlerine göre mesleki bağlılıklarında farklılıklara rastlanmamakla birlikte normatif bağlılık boyutunda anlamlı farklılık olduğu görülmüştür.

In this study, it is aimed to reveal whether the professional commitment of school administrators differs according to some variables. The research is a quantitative research and studies were carried out according to the scanning model. The universe of the research consists of school administrators working at different levels in public schools in Izmir in the 2018/2019 academic year. In this research, data were collected from 400 (Principal and Deputy Principal) school administrators by using the easily accessible case sampling method. Data were collected through the Vocational Commitment Scale developed by Blau (2003) and adapted into Turkish by Kırdök and Utkan (2018). ,According to the findings of the research, it was determined that the professional commitment of school administrators was at a "high" level. When the professional commitment of school administrators was examined according to the gender variable, it was understood that there was no significant difference. Likewise, it was found that there was no significant difference between the gender variable and the sub-dimensions of professional commitment. When the professional commitment levels of school administrators were examined according to the marital status variable, it was understood that there were only differences in the sub-dimension of the limitation of alternatives. When the relationship between professional commitment and educational status of school administrators was examined, it was concluded that there were significant differences except for the limitation of alternatives. When the relationship between school administrators' professional commitment and the variable of task types was examined, it was understood that there were differences in the dimensions of emotional, normative and limitations of alternatives. Considerin the school levels in which school administrators work, it has been determined that there are sinificant differences in emotional commitment and accumulated costs dimensions. Considerin the time spent in teachin, it was seen that there were no sinificant differences in school administrators' professional commitment and sub-dimensions. Althouh there were no differences in the professional commitment of school administrators accordin to their manaerial seniority, it was observed that there was a sinificant difference in the normative commitment dimension.