Öğretmenlik imajı: bir ölçek geliştirme çalışması

Abstract

Bu araştırmanın amacı, eğitim sisteminin en önemli aktörlerinden biri olan öğretmenlerin mesleki imajlarının toplum (veliler) tarafından nasıl algılandığını belirlemeye yönelik Likert türü bir ölçek geliştirmektir. Araştırmaya üç faklı çalışma grubu dâhil edilmiştir. Araştırmada sırasıyla açımlayıcı faktör analizi (AFA) 546 katılımcı, doğrulayıcı faktör analizi (DFA) 304 katılımcı ile yapılmıştır. Test-tekrar test uygulaması için 93 veli katılmıştır. 50 maddelik taslak ölçeğin yapı geçerliğinin test edilmesi için uygulanan faktör analizi sonucunda dört boyuttan ve 19 maddeden oluşan bir ölçme aracı elde edilmiştir. Birinci faktör Kişisel Özellikler, ikinci faktör Mesleki Özellikler, üçüncü faktör Toplamsal Statü ve dördüncü faktör Mesleki Tercih olarak adlandırılmıştır. AFA ile elde edilen dört faktörlü yapı, DFA ile test edilmiştir. Uyum indekslerine göre önerilen dört faktörlü yapı doğrulanmıştır. Ölçeğin genel Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı 0.86 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca ölçeğin güvenirliği için bağımsız gruplar t-testi sonucunda, alt-üst % 27’lik gruplar arasında madde ve faktörlerin ayırt edici olduğu; madde toplam ve madde kalan korelasyon değerlerinin anlamlı olduğu saptanmıştır. Faktörler arasındaki korelasyon katsayıları ve test-tekrar test çalışması sonucunda korelasyon katsayısı, ölçeğin tümü için anlamlı bulunmuştur. Gerçekleştirilen analizlere göre ölçeğin geçerliği ve güvenirliği sağlanmıştır. Ölçeğe Öğretmenlik Mesleği İmaj Ölçeği (ÖMİÖ) ismi verilmiştir.

The purpose of this study is to construct a Likert-type scale to determine how the professional image of teachers, one of the most important actors of the education system, is perceived by society (parents). A three-part study group was included in the study. The study included 546 parents for exploratory factor analysis, 304 for confirmatory factor analysis, and 93 for the testretest application. As a result of the factor analysis carried out to determine the construct validity of the 50-item draft scale, a structure consisting of 19 items and 4 sub-dimensions was obtained. The first factor is Personal Characteristics, the second factor is Professional Characteristics, the third factor is Social Status and the fourth factor is Professional Preferences. The 4-factor structure obtained via exploratory factor analysis, confirmatory factor analysis was tested. The 4-factor structure proposed according to the fit indices is confirmed. The overall CA reliability coefficient of the scale was expressed as 0.86. In addition, independent t-test between the upper and lower 27 % groups for the reliability of the scale brought out that the items and factors are distinguished, and the item-total and item-remaining correlation values are significant. The correlation values between the factors and the test-retest result were found considered significant for all the scales.