Mehmet Genç ve Sosyo Ekonomi Tarihi ile Alakalı Çalışmaları

Abstract

Dünya tarihinin görmüş olduğu en önemli imparatorluklardan biri Osmanlı İmparatorluğu’dur. Altı yüz yılı aşkın bir süre boyunca varlığını korumayı başaran Osmanlı, kendisinden sonra geleceklere için de zengin bir arşivi miras olarak bırakmıştır. Bu devasa arşivi kullanarak Osmanlı İmparatorluğu’nu anlamak için bir ömür harcayan Mehmet Genç, özellikle Osmanlı sosyo-ekonomi tarihinin anlaşılması için nihayetinde bu alanda çok kıymetli eserler meydana getirmeyi başarmıştır. Osmanlı İmparatorluğu’nun iktisadi ilkelerini ve bu ilkelerin zaman içinde geçirdiği değişimi uzun yıllar süren çalışmasından sonra formüle etmeyi başarmış ve bu anlamda birçok yanlışı bilinenin de yüzüne kavuşturmuştur. Osmanlı’nın kapalı talist sisteme karşı oluşturduğu, sosyo-ekonomi alanda sahip olduğu ve uyguladığı ilkelerin insan odaklı olduğunu tespit eden Mehmet Genç, böylece Osmanlı’nın Avrupalı kapitalist ülkeler gibi neden bir gelişme takip etmediğinin de cevabını vermiştir. Osmanlı’nın iktisadi ilkelerini provizyonizm (iaşe), tradisyonalizm (gelenekçilik) ve fiskalizm üçlüsü ile formüle eden Mehmet Genç, devletin bu ilkeleri toplayarak, emek ve sermaye üzerinde kurduğu kontrol ile uygulayabildiğini belirtmiştir. Osmanlı Devleti’nin sosyo-ekonomi hayatını ve devletin bu alanlardaki temel amaçlarını Genç’in eserleri ile anlamak mümkündür. Bu çalışmada temel amacımız Mehmet Genç’in Osmanlı sosyo-ekonomi tarihi alanında yaptığı çalışmaları ve bu çalışmalarının önemini özetlemektir.