Orta Anadolu köy evlerinde pencere ve ışık, Tongurlar Köyü, yapısal analizler

Abstract

Kültürel mirasımızda önemli bir yere sahip olan kırsal yerleşimlerde coğrafi konum, iklim, kültür öğeleri, üretim ve tüketim biçimleriyle şekillenen ve deneyimle inşa edilmiş geleneksel mimari yapılar bulunmaktadır. Geleneksel mimaride kullanılan yapı malzemesinin ve yapı tekniğinin bulunduğu coğrafyaya özgün olması gereklidir. Bu geleneksel mimari doku, malzemelerin doğru kullanıldığı ve sürdürülebilir tasarım değerleri taşıyan çözümler barındırmaktadır. Kırsal yerleşimlerde, geleneksel mimarinin sürdürülebilmesi için, içinde bulunduğu coğrafya ve bu toplumda yaşayanların tarihi ve kültürü ile birlikte korunması oldukça önemlidir. Kırsal yerleşimlerde, kırsal mimari tanımını oluşturan çevresel değerler ve gelenekler de yapının karakteristiğidir. Orta Anadolu evlerinin kimliğini oluşturan ögelerden biri de pencerelerdir. Bir yapının kuruluşunda kullanılan yapım teknikleri pencerelerin açıklıklarını etkileyen önemli bir faktördür. Kullanılan pencerelerin açıklığı, formu ve tipi odaların iç ve dış ilişkileriyle alakalıdır. Pencereler, insanın yapı içerisindeki konforunu sağlayan, yapıya ışık ve hava sağlayan, iç mekânla dış mekân arasındaki ilişkiyi sağlayan yapı ögesidir. Bu çalışmada çalışma alanı olarak seçilen Bilecik ili Gölpazarı ilçesine bağlı Tongurlar Köyünde bulunan yapıların cepheleri ve kullanılan pencerelerin malzemeleri, boyutları, cephe oranları, pencere tipleri incelenmiştir. Doğal aydınlatma ile mimari tasarımın en önemli görsel konfor şartlarından olan aydınlık düzeyinin sağlanması istenmektedir. Tongurlar Köyündeki evlerde bulunan pencerelerin karakteristik özellikleri tespit edilmiş ve mekânların işlevlerine uygun olarak gerekli aydınlık düzeyinin sağlanıp sağlanmadığı incelenmiştir. Bu çalışmada sonuç olarak kırsal alanda geleneksel yöntemlerle inşa edilmiş evlerde kullanılan pencereler incelenerek işlev değişikliği yapıldığında kullanılabilecek pencereler için çözüm önerisi getirilmiştir

In rural settlements, which have an important place in our cultural heritage, there are traditional structures built with experience and shaped by geographical position, climate, cultural elements, production and consumption forms. The building materials and the building techniques must be unique to the area. This traditional architectural texture incorporates solutions that utilize materials correctly and have sustainable design values. In order to sustain traditional architecture in rural settlements, it is very important to protect the geography and its inhabitants together with its history and culture. In rural settlements, the environmental values and traditions affect the characteristic of the structure. Windows are one of the elements that constitute the identity of the Central Anatolian houses. The construction techniques are one of the important factor affecting the structure of the windows. The development of the windows is related to the internal and external relations of the rooms. The windows are the building element that provides the comfort factors for the humans by providing light and air to the structure and providing the relationship between the interior and the outdoor space. Tongurlar Village located in Gölpazarı district of Bilecik province selected as the study area and in this study, the materials, dimensions, facade ratios and types of the windows used in the village are analyzed. It is desirable to provide the illuminance which is one of the most important visual comfort requirements of architectural design with daylighting. The characteristic features of the windows were determined and the windows were analyzed to determine whether or not they provide the necessary illuminance level according to the functions of the spaces. According to analyzing the windows used in the houses built with traditional methods in the rural settlements, a solution was proposed for the windows that could be used when the function or the needs of the spaces was changed.