Performans ölçümünde indeks model önerisi: Alışveriş merkezi uygulaması

Abstract

Günümüzde, sosyal ve modern yaşamın getirisi olan, perakende sektöründe önemli yere sahip olan alışveriş merkezi sayıları her geçen gün artmaktadır. Bu durum yönetimleri, çeşitli yeni değerlendirme arayışlarına yöneltmektedir. Alışveriş merkezlerinin mevcut performanslarının analiz edilmesi ve uygun çözümler sunulması da bu arayışlara çözüm niteliğindedir. Son zamanlarda ortaya çıkan bu ihtiyaçtan yola çıkarak, alışveriş merkezlerinin performans değerlendirmesine katkı sunması amacıyla bu çalışmada alışveriş merkezleri için bir performans indeks ölçüm modeli geliştirilmiştir. Önerilen performans indeks modelinde, 6 ana kriter ve 135 alt kriter belirlenmiştir. Alışveriş merkezi (AVM) performans kriterlerinin ve AVM’lerin performanslarının incelenmesi aşamasında, Analytic Hierarchy Process (AHP) ve Preference Ranking Organization Method for Enrichment Evaluation (PROMETHEE) yöntemleri tercih edilmiştir. Araştırma örnekleminim İstanbul ilindeki 4 alışveriş merkezi oluşturmaktadır. Sonuçlar, SWOT (Strengths, Weaknesses, Opportunities, Threats) ve radar diyagram analizi olmak üzere 2 farklı yöntem ile karşılaştırılmıştır. Çalışma, literatürde ilk kez alışveriş merkezlerinin performansını değerlendirmek için yeni ve kapsamlı bir model sunmaktadır. Önerilen model ve geliştirilen çözüm önerileri ile birlikte perakende sektöründe rekabet avantajı elde edilmesi ve sektöre olumlu katkı sağlaması umulmaktadır.

Today, the number of shopping malls, which have an important place in the retail sector, which is the return of social and modern life, is increasing day by day. This situation leads the administrations to various and innovative searches. Analyzing the current performances of shopping centers and offering appropriate solutions are also a solution to these pursuits. Due to this newly emerged need and, in order to contribute to the development and performance measurement of shopping centers, in this study, a performance index measurement model is developed for shopping malls. In the proposed performance index model, 6 main criteria and 135 sub-criteria were determined. In order to evaluate the performance criteria and the performance of the shopping malls, Analytic Hierarchy Process (AHP) and Preference Ranking Organization Method for Enrichment Evaluation (PROMETHEE) methods were preferred. In the application phase of the developed model, the sample of the research was applied to four shopping malls in Istanbul. The analysis of the results, were evaluated comparatively with 2 methods namely SWOT analysis and radar diagram analysis. A far as we know, this study presents, a new and comprehensive model for evaluating the performance of shopping malls first time in the literature. It is hoped that, with the proposed model and proposed solutions, competitive advantage in the retail sector will be achieved and will make a positive contribution to the sector.