Faizsiz finans kanun taslağına yönelik eleştiri ve öneriler: İslam iktisadı ilkelerine göre bir değerlendirme

Abstract

Bu çalışmada Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından hazırlanan Faizsiz Finans Kanunu Taslağı üzerinde durulmuştur. Önce faizsiz sisteme yönelik tespitler yapılmış, İslam iktisadı ilkelerden hareketle bazı eleştiri, katkı ve önerilerde bulunulmuştur. İnsanlık tarihinde gelişme ve değişmeler zamanla gerçekleşmektedir. Hiçbir şey birden değişmemekte, farklı ve yeni bir oluşumun önce örneğinin gösterilmesi gerekmektedir. Örneğin, İslam iktisadından faizsiz uygulamalara Medine’de Hicri 10 (Miladi 631)’de başlanmıştır. Kur’an’da nazil olan son ayetler faiz (Bakara/276-281) ile selem/tedayün (Bakara/282) ayetleridir. Faizin alternatifi ve karşı yöntemi selem kabul edilmektedir. İktisadi kurumlar ve işletmelerle ilgili çözümler üretilmeden sadece faizsiz finans ile İslam İktisat sistemi kurulamaz. Faiz, iktisadi açıdan rizikoya katılmaz. Doğal İktisat ilminde kârın olduğu her iktisadi faaliyetin zarar boyutu da bulunur. İslam iktisadının temel ilkelerine göre ticari faaliyetlerde kâr rizikoya katlanmanın karşılığı olduğundan helal kazançtır. Faiz ise, rizikoya katlanmadan para ticaretinden elde edilen kazançtır ve haramdır. Faizsiz Finans Kanun Taslakta yer alan maddeler incelenmiş; İslam İktisadi ilkelerine göre değerlendirilmiş, eleştiri ve öneriler sunulmuştur.

In this study, it has been focused on the Interest-Free Finance Law Draft proposed by the BRSA (Banking Regulation and Supervision Agency). First, we have tried to evaluate the draft according to the principles of Islamic economics. Then we put forward our critics, proposals and recommendations to the authority of The BRSA. It has been emphasized that new changes should take place gradually not suddenly. Therefore, new models should be developed and implemented and new successful model should be shown and advised to the entrepreneurs. Ication an example of different and new formation must first be demonstrated. It has also been pointed out that an Interest-free application had started back in Medina in 10 Hijri (Gregorian 631) which was revealed in the last verses of the Qur'an about interest (Bakara/276-281). Muslim scholars have developed many interest free instruments like salam as alternatives for interest system (riba) throughout Islamic history. As well-known salam system (payment in advance as credit for defined goods and delivered in pre- determined time and place) was implemented during the time of our Prophet Muhammad as an alternative credit mechanism. It has also been determined that without producing solutions with economic institutions and enterprises, the Islamic economic system cannot be established with an interest-free finance alone. Interest, from an economic point of view, is defined as a profit without bearing risk of trade activities. One of the main principles of Islamic economics is cost/ profit sharing. Whoever makes profits should bear risk too. The articles in the draft are evaluated, criticized and made some suggestions for the authorities of the BRSA.