A comparative criteria analysis for the higher education selection between different grades of high school students via fuzzy ahp approach

Abstract

The high school students choose the higher education institute to continue among different choices.In this study, it was examined whether there are differences among the higher education selection preferences for students at different high school levels. Depending on the literature review, the most important factors affecting the higher education selection were collected under 3 main criteria. These main criteria are “University Selection”, “Profession Choice and “Socio-demographic Features”. Under these 3 main criteria, 33 sub-criteria were considered in total. As a result of the surveys conducted for students of different grades, 5 most selected sub-criteria were determined for each main criterion. Fuzzy Analytical Hierarchy Process (FAHP) was used to calculate the sub-criteria weights for each grade level. In the application part, two different analyzes were compared. Firstly, the preference criteria weights of Prep class and 12th class students of high school were compared. Secondly, the preference criteria weights of 9th class students who were Prep students previous year were compared according to this year’s and last year’s results. As a result of this study, changes of students’ evaluations about higher education were observed year to year. In addition, consistency analysis was applied for F-AHP method which was used to determine the main and sub-criteria weights, and only the consistent questionnaires were used in the process.Lise öğrencileri devam edecekleri yükseköğrenim kurumunu birçok farklı seçenek arasından seçerler. Bu çalışmada, farklı lise düzeyindeki öğrenciler arasında yükseköğrenim tercihleri göz önüne alındığında farklılaşmanın olup olmadığı incelenmiştir. Yapılan literatür araştırmasına dayanarak, yükseköğrenim seçimini etkileyen en önemli faktörler 3 ana başlık altında toplanmıştır. Bu ana kriterler “Üniversite Seçimi”, “Meslek Seçimi” ve “Sosyo-Demografik Özellikler”dir. Bu 3 ana kriter altında toplamda 33 alt kriter ele alınmıştır. Farklı sınıf seviyelerindeki öğrencilere yapılan anketler sonucunda, her bir ana kriter için en çok seçilen 5er tane alt kriter belirlenmiştir. Her bir sınıf seviyesi için ayrı ayrı belirlenen alt kriterlerin ağırlıklarının hesaplanmasında Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (BAHP) kullanılmıştır. Uygulama kısmında yapılan iki farklı analiz karşılaştırılmıştır.Öncelikle lise hazırlık sınıfı öğrencileri ile lise son sınıf öğrencilerinin tercih kriter ağırlıkları karşılaştırılmıştır.İkinci olarak, geçtiğimiz sene lise hazırlık olan öğrencilerin geçen seneki ve bu seneki tercih kriter ağırlıkları karşılaştırılmıştır. Çalışmanın sonucunda, öğrencilerin yükseköğrenim hakkındaki değerlendirmelerinin seneden seneyedeğiştiği gözlemlenmiştir. Ayrıca ana ve alt kriter ağırlıkları belirlenirken kullanılan BAHP yöntemi için tutarlılık analizi uygulanmış ve süreçte sadece tutarlı anketler kullanılmıştır.