Safra taşı hastalığında tıbbi beslenme tedavisi: geleneksel derleme

Abstract

Safra taşı (kolelityaz) gastrointestinal sistem içerisinde sık gö-rülen hastalıklardan biridir. Safra taşları, safra yolu hastalığında en önemli nedendir. Safra taşları sıklıkla üst karın ağrısı ile kendini gös-terir. Gebelik, kadın cinsiyeti ve kullanılan bazı ilaçlar önemli risk fak-törlerindendir. Bununla birlikte safra taşı oluşumunda beslenmeyle ilgili de birçok risk faktörü vardır. Günümüz şartlarında beslenme alışkan-lıkları hızla değişerek geleneksel olarak yüksek posa, düşük yağ ve düşük enerjili tüketim alışkanlıkları yerini Batı tipi yüksek yağlı, yük-sek rafine karbonhidrat ve düşük posa içeren besinlerin tüketimine bı-rakmıştır. Bu tarzdaki beslenme, safra taşı oluşumunda önemli risk faktörlerindendir. Safra taşlarını önlemek için spesifik bir beslenme te-davisi yoktur ancak obezite, açlık gibi beslenmeyle ilişkili faktörlerin önlenmesi safra taşı oluşum riskini azaltabilir. Bununla birlikte, bazıbesin maddelerinin safra taşı oluşumunu önleyici ve tedavi edici özel-likleri bulunmasından dolayı safra taşı hastalığında beslenmenin etki-sinin anlaşılması önem taşımaktadır. Bu derlemede, safra taşıhastalığında bazı besin ve besin maddelerinin etkisi literatüre dayandı-rılarak beslenme tedavisinin önemini ortaya koymak amaçlanmıştır.

Gallstone is one of the common diseases in the gas-trointestinal system.Gallstones are the most important cause of bile duct disease. Gallstones often present with upper abdominal pain. Pregnancy, female gender and some medications used are important risk factors. However, there are many dietary risk factors in the for-mation of gallstones. Nowadays, eating habits have changed rapidly and traditionally high fiber, low fat and low energy consumption habits have been replaced by the consumption of western-style high-fat, high-refined carbohydrate and low-fiber foods. This type of diet is one of the important risk factors for gallstone pathogenesis. There is no specific nutritional treatment to prevent gallstones, but prevent-ing factors such as obesity and hunger can reduce the risk of gallstone formation. However, it is important to understand the effect of nutri-tion in gallstone disease, since some nutrients have preventive and therapeutic properties of gallstone formation. In this review, we aimed to reveal the importance of nutritional therapy in gallstone disease based on the effects of some foods and nutrients cited in the literature.