Kahramanmaraş Depremi Sonrası Gönüllü Çalışmalara Katılan Kişilerin Psikolojik Dayanıklılık ve İkincil Travmatik Stres Düzeyleri Arasındaki İlişki.

Abstract

Travma ile ilgili öncül araştırmalar çoğunlukla travmayı doğrudan tecrübe eden bireylere yönelik çalışmalar olmuştur. Daha sonraki çalışmalarda ikincil travmaya maruz kalan gruplar da araştırmacıların odağına girmiştir. Bu araştırmada Kahramanmaraş merkezli depremden etkilenmiş olan 11 ilde gerçekleştirilen psiko-sosyal destek çalışmalarına gönüllü olarak katılan bireylerin ikincil travmatik stres düzeyleri ile psikolojik dayanıklılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya toplam 101 kişi katılmıştır. Veri toplama aracı olarak demografik bilgi formu, Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (YPDÖ) ile İkincil Travmatik Stres Ölçeğinden (İTSÖ) yararlanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda katımcıların psikolojik dayanıklılık düzeylerinin yüksek; ikincil travmatik stres düzeylerinin ise düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Psikolojik dayanıklılık ile ikincil travmatik stres düzeyleri arasında negatif ve anlamsız bir ilişkinin olduğu gözlemlenmiştir. Cinsiyet, medeni hal ve çocuğa sahip olma durumlarının psikolojik dayanıklılık üzerinde bir etkisi olmasa da ikincil travmatik stres düzeylerinde etkisi olduğu bulunmuştur. İkincil travmatik stresi etkileyen en önemli değişkenin cinsiyet olduğu ve erkeklerin ikincil travmatik stres düzeylerinin kadınlara göre daha düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

While previous research on trauma has mostly focused on individuals directly experiencing trauma, subsequent studies have turned their attention to groups exposed to secondary trauma as well. This study aimed to investigate the relationship between the levels of secondary traumatic stress and psychological resilience among individuals who voluntarily participated in psychosocial support activities conducted in 11 provinces affected by the earthquake centered in Kahramanmaraş, Turkey. A total of 101 individuals participated in the research. Data were collected using a demographic information form, the Psychological Resilience Scale for Adults (PRSA), and the Secondary Traumatic Stress Scale (STSS). The analysis revealed that the participants had high levels of psychological resilience and low levels of secondary traumatic stress. A negative and insignificant relationship was observed between psychological resilience and secondary traumatic stress levels. While gender, marital status, and having children did not have an effect on psychological resilience, they were found to influence levels of secondary traumatic stress. Gender was identified as the most important variable affecting secondary traumatic stress, with men having lower levels of secondary traumatic stress compared to women.