Hemşirelerin Zaman Yönetimine İlişkin Tutumlarının İncelenmesi: Tanımlayıcı Bir Çalışma

Abstract

Giriş: Zaman, karmaşık sağlık bakım ortamında birden fazla işi aynı anda yaparak bazı kararlar almak zorunda kalan hemşireler için yönetilmesi gereken değerli bir kaynaktır. Amaç: Araştırma, hemşirelerin zaman yönetimine ilişkin tutumlarını ve etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel nitelikteki araştırma, Nisan 2024 yılında Doğu Karadeniz Bölgesinde bir üniversite hastanesinde çalışmakta olan 266 hemşire ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, Bilgi Formu, Hemşirelerin Zaman Yönetimine İlişkin Tutum Ölçeği ile toplanmış ve t test, Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis H test ve Pearson Korelasyon Analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmada, hemşirelerin çoğunluğu kadın (%85,7), lisans mezunu (%65,4) olup sadece %7,9’u zaman yönetimine ilişkin eğitim almıştır. Hemşirelerin %28,9’u zamanlarını etkili kullanamadıklarını ve bunun başlıca nedeninin iş yoğunluğu (%11,3) ve nöbetler (%6,8) olduğunu belirtmiştir. Yoğun ve stresli ortam (%57,1), kaynak yetersizliği (%57,5) hemşirelerin işyerinde zamanlarını kötü kullanmalarına neden olan öncelikli faktörlerdir. Ölçek toplamı ve zamanı planlama, zamanı etkili kullanma, zaman tuzakları, zaman kullanımının sonuçları alt boyut puanları ise sırasıyla; 3,78 ± 0,33; 4,17 ± 0,51; 4,33 ± 0,51; 2,23 ± 0,76; 3,82 ± 0,41’dir. Yönetici hemşirelerin ve zamanını etkin kullandığını düşünen hemşirelerin ölçek toplam puanları daha yüksek bulunmuştur (p < 0,05). Sonuç: Hemşirelerin zaman yönetimine ilişkin tutumları olumludur, ancak kaynak yetersizliği zamanlarını kötü kullanmalarına neden olan faktörler arasında ilk sırada yer almaktadır. Ayrıca her üç hemşireden biri zamanını etkili kullanmadığını, bu durumun nöbetler ve iş yoğunluğuna bağlı olduğunu belirtmiştir. Bu kapsamda kurumda hemşireler için sağlıklı çalışma ortamı standartları arasında yer alan “hemşire iş yükü” ve “uygun fiziki koşullar ve yeterli araç-gereç” standartlarına yönelik iyileştirmeler yapılabilir, zaman yönetimi ve iş yaşam dengesini sağlamaya yönelik eğitimler verilebilir.

Introduction: Time is a valuable resource that nurses, who have to multitask to make decisions in complex health care settings, need to manage. Aim: To determine nurses' attitudes towards time management and the affecting factors. Methods: This descriptive and cross-sectional study was conducted with 266 nurses from a university hospital in Northeastern Turkey in April 2024. Data were collected with the Information Form, Nurses' Attitudes Towards Time Management Scale and evaluated with t-test, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H tests and Pearson Correlation Analysis. Results: Most nurses were female (85.7%), had bachelor's degrees (65.4%) and only 7.9% received time manage- ment training. 28.9% told they were unable to use their time effectively, the main reason being workload (11.3%) and shifts (6.8%). Intense and stressful environment (57.1%) and lack of resources (57.5%) were the primary factors causing nurses to use their workplace time poorly. Scale total and subscale scores for planning time, using time effectively, time traps, and time use consequences were 3.78 ± 0.33, 4.17 ± 0.51, 4.33 ± 0.51, 2.23 ± 0.76, and 3.82 ± 0.41, respectively. Nurse managers and nurses who believed they used their time effectively had higher total scale scores (p < 0.05). Conclusion: Nurses had positive attitudes towards time management but lack of resources caused them to use time poorly. One-third of nurses reported not using their time effectively, this being due to shifts and work intensity. Of the healthy working environment standards for nurses, “nurse workload” and “physical conditions and available equipment” can be improved, and trainings can be provided to ensure good time management and work-life balance.