Algılanan ebeveyn tutumları ile duygusal dışavurum düzeyleri arasındaki ilişki

Abstract

Bu araştırmada yetişkinlerin yaşamlarının ilk 18 yılında ebeveynlerine yönelik algıladıkları ebeveyn tutumları ve yetişkinlik dönemindeki duygusal dışavurum düzeyleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. 18-48 yaş aralığında 400 yetişkinin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplayabilmek amacı ile araştırmacı tarafından oluşturulan "Kişisel Bilgi Formu", Dirik ve arkadaşları (2004) tarafından Türkçeye uyarlanan "Kısaltılmış Algılanan Ebeveyn Tutumları Ölçeği Çocuk Formu (KAET/ Ç)" ve Akın (2011) tarafından Türkçe' ye uyarlanan "Berkeley Duygusal Dışavurum Ölçeği (BDD-Ö)" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde frekans analizi, bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Araştırmanın temel amacı çerçevesinde, yetişkin bireylerin algılanan ebeveyn tutumu ve duygusal dışavurum düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre farklılaşma durumu incelenmiş ve cinsiyet, yaş, maddi durum, eğitim durumu, anne veya baba eğitim durumu, yerleşim birimi; ebeveynlerin çocukta bir spor veya sanat alanına teşvik etme durumu başta olmak üzere çeşitli değişkenlere göre farklılaşmalar tespit edilmiştir. Yapılan korelasyon analizleri sonucunda, algılanan baba ve anne duygusal sıcak tutum ile duygusal dışavurum arasında anlamlı düzeyde pozitif yönlü ilişkiler tespit edilmiştir. Yapılan regresyon analizine göre, baba duygusal sıcaklık puanı ile yaş değişkenlerinin olumlu dışavurumun toplam puanların varyansın %11'lik kısmını açıkladığı; anne duygusal sıcaklık puanı, anne reddedicilik puanı ile yaş değişkenlerinin olumsuz dışavurumun toplam puanlarının varyansının %6'lik kısmını açıkladığı bulgulanmıştır. Son olarak anne duygusal sıcaklığı puanı ve anne reddedicilik puanının dürtü şiddetinin toplam puanlarının varyansının %6'lik kısmını açıkladığı ortaya çıkarılmıştır.In this study, the relationship between perceived parental attitudes of adults towards their parents in the first 18 years of their lives and their emotional expressivity levels in adulthood was examined. Relational screening model was used in this study. It was held with the participation of 400 adults between the ages of 18-48. Data was collected by using "Personal Information Form" created by the researcher, "Abridged Perceived Parental Attitudes Scale Child Form (EMBU)" adapted into Turkish by Dirik et al. (2004), and "Berkeley Expressivity Questionaire (BEQ)" adapted into Turkish by Akın (2011). In the analysis of the data obtained, frequency analysis, independent groups t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation analysis and multiple regression analysis were performed. Within the framework of the main purpose of the research, the differentiation status of adult individuals' perceived parental attitude and emotional expressivity levels according to various variables was examined. Differences were determined according to various variables, namely, gender, age, financial situation, education level, mother or father education level, residential area; especially the parents' encouragement of a sport or art field in the child. As a result of the correlation analysis, a significant positive relationship was found between perceived father and mother emotional warmth and emotional expressivity. According to the regression analysis, the positive expressivity of the father's emotional warmth score and age variables explained 11% of the variance of the total scores. It was found that maternal emotional warmth score, maternal rejection score, and age variables explained 6% of the variance of the total scores of negative expressivity. Finally, it was revealed that the mother's emotional warmth score and the mother's rejection score explained 6% of the variance of the total scores of the impulse severity.