Okul sosyal çalışması için Amerika'yı yeniden keşfetmek

Abstract

Okullar, Dünya’nın pek ülkesinde bir asırdan fazla süredir sosyal çalışma mesleğinin uygulama alanıdır. Ancak, okul sosyal çalışması özellikle son yıllarda çok tartışılmaya başlansa da ülkemizde henüz resmi olarak uygulanmamaktadır. Ülkemizde okul sosyal çalışması ile ilgili tartışmalar, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü koordinesinde, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının ve çocukların etkin katılımı ile hazırlanan “Ulusal Çocuk Hakları Strateji Belgesi ve Eylem Planı”nın Yüksek Planlama Kurulu’nca kabul edilerek 10.12.2013 tarih ve 2013/33 karar sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmasından sonra yoğunlaşmıştır. Bu strateji belgesi ve eylem planı, ülkemizde çocuk haklarının uluslararası standartlarda uygulanması, korunması, geliştirilmesi ve “bu amaçla gereken kaynakların ayrıldığı, ülke ölçekli bütünsel bir Çocuk Refahı Sistemi’nin hayata geçirilmesi hedefi” ile hazırlanmıştır. Bu eylem planında ortaya konan mevcut durum çerçevesinde bir dizi stratejik amaç belirlenmiştir. Belirlenen bu amaçlardan birisi de, “Okullarda çocuk, aile ve okul yönetimi arasında gerekli işbirliğini sağlamak ve şiddet öyküsü olan çocukları tespit ederek psiko-sosyal yönden desteklemek amacıyla” 2016 yılına kadar “okul sosyal hizmet sistemi”nin kurulmasıdır. Bu karar henüz hayata geçirilmemiş olmasına rağmen, konunun çeşitli mecralarda hararetle tartışılmasına ve akademik alanda da çalışmaların yoğunlaşmasına neden olmuştur. Ancak bu çalışmaların, büyük çoğunluğu kuramsal ve aynı zamanda okul sosyal çalışmasının gerekliliğine dikkat çekmeye yöneliktir. Oysa ülkemizde okul sosyal çalışmasını sağlam temellere oturtabilmek için, uygulandığı ülkelerde bu alanda yaşanan sorunların da bilinmesi gereklidir. Bununla birlikte uygulamanın yapıldığı ülkelerin büyük çoğunluğunda da, hem etkili müdahale ve uygulamalara hem de karşılaşılan sorunlara ilişkin yeterli çalışma bulunmamaktadır. Allen-Meares ve Montgomery, Dünya çapında okul sosyal çalışması alanında gelişmeler yaşanmasına, pek çok ülkede gerekliliğinin ve etkililiğinin kabul görmesine rağmen, konuyla ilgili alan yazının büyük bir çoğunluğunun ABD’nden geldiğini belirtmektedir...