Öğretmenlerin aile ve mesleki yaşam doyumları ile motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Bu çalışmada, öğretmenlerin aile yaşam doyumları, mesleki yaşam doyumları ile mesleki motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma grubunu 2020-2021 eğitim öğretim yılında İstanbul ilinde bulunan okullarda görev yapan toplam 200 öğretmen oluşturmaktadır. İlişkisel tarama modeli kullanılan araştırmada veri toplama aracı olarak Aile Yaşam Doyum Ölçeği, Mesleki Doyum Ölçeği ve Öğretmen Motivasyon Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler çeşitli değişkenler açısından SPSS programı kullanılarak karşılaştırılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre öğretmenlerin aile yaşam doyumları ile cinsiyet, yaş, medeni durum ve çalışma yılları değişkenleri arasında anlamlı fark bulunmazken, kademe ve branş değişkenlerine göre okul öncesi öğretmenleri diğer kademe ve branşlardan anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Öğretmenlerin mesleki doyum düzeyleri ile cinsiyet, medeni durum, çalışma yılları, kademeleri ve branş değişkenleri arasında anlamlı fark bulunmuştur. Kadın öğretmenlerin ortalamaları erkek öğretmenlerden, 35 yaş ve altındaki öğretmenlerin ortalamaları 35 yaş ve üstündeki öğretmenlerden, bekâr öğretmenlerin evlilerden, 10 yıl ve altı çalışan öğretmenlerin 10 yıl ve üstü çalışanlardan, okul öncesi kademesinde çalışan öğretmenlerin ilkokul ve lise kademesinde çalışan öğretmenlerden, okul öncesi branşında görev yapan öğretmenlerin sınıf öğretmenliği ve sayısal alan branşında görev yapan öğretmenlerden anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Öğretmenlerin motivasyon düzeyleri ile cinsiyet, yaş, medeni durum, çalışma yılları, okul kademesi ve branş değişkenlerinin ortalamaları arasındaki fark anlamlı bulunmuştur. Kadın öğretmenlerin motivasyon ortalamaları erkek öğretmenlerden, 35 yaş ve altı öğretmenlerin 36 yaş ve üstünden, bekar öğretmenlerin ortalamaları evli öğretmenlerden, 10 yıl ve altı çalışan öğretmenlerin 10 yıl üstünde çalışanlardan, okul öncesi kademesinde görev yapan öğretmenlerin ilkokul, ortaokul ve lise kademesinde görev yapanlardan, okul öncesi branşındaki öğretmenlerin ilkokul, sözel ve sayısal branşlarındaki öğretmenlerden anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Öğretmenlerin aile yaşam doyumları ile öğretmen motivasyonları arasındaki ilişkide mesleki doyumun tam aracılık etkisi olduğu tespit edilmiştir.In this study, it is aimed to examine the relationship among teachers' family life satisfaction, professional life satisfaction and professional motivation. The study group consists of totally 200 teachers working in schools located in the city of Istanbul in the academic years of 2020 and 2021. Family Life Satisfaction Scale, Professional Satisfaction Scale and Teacher Motivation Scale were used as data collection tools in the study in which relational screening method was applied. The gathered data were compared using the SPSS program in terms of various variables. According to the results obtained, there is no significant difference between teachers' family life satisfaction and their genders, ages, marital status and years of experience. However, it was found significantly higher among preschool teachers than the others in terms of rank and branch variables. A significant difference was found between the professional satisfaction levels of teachers and the variables of gender, marital status, and years of experience, rank and branch. It was found that the average scores of female teachers were significantly higher than the male ones, and the average scores of teachers who are 35 and under were significantly higher than the ones who are 35 and over. Likewise, the average scores of single teachers were found significantly higher than the married ones, and the teachers who have had teaching experience for 10 years and less scored higher than the ones who have had it for 10 years and more. The average scores of the preschool teachers were found to be significantly higher than the primary school teachers and the high school ones. Also, the average scores of the preschool teachers were found significantly higher than the classroom teachers and the science teachers. A significant difference was found between the teachers' motivation levels and their genders, ages, marital status, years of experience, rank and branch variables. It was also found that the average motivation scores of female teachers were significantly higher than the male ones, and the ones of the teachers who are 35 and under years old were significantly higher than the teachers who are 36 and more years old. Likewise, the average motivation scores of the single teachers were higher than the married ones. The teachers who have 10 years and more teaching experience scored higher than the ones who have 10 years and less teaching experience. In addition, the average motivation scores of preschool teachers were found to be significantly higher than the primary school teachers, secondary school teachers and the high school ones. The preschool teachers scored higher than the primary school teachers and the ones who teach since and humanities. It was found that the professional satisfaction has a total mediation effect on the relationship between teachers' family life satisfaction and teacher motivation.