Eş kaybı yaşayan annelerin bilişsel duygu düzenleme stratejileri ile ebeveyn tutum ilişkisinin sosyal hizmet bakışıyla incelenmesi

Abstract

Eş kaybı yaşayan annelere yönelik yapılan bu araştırma, annelerin ebeveyn tutumlarını; bilişsel duygu düzenleme, depresyon, anksiyete, stres düzeyleri ile sosyodemografik özelliklerini sosyal hizmet bakış açısıyla incelemiştir. Bu amaçla 25-66 yaş aralığındaki İstanbul ilinde yaşayan yaş ortalaması 45.16 olan 389 eşini kaybetmiş anneye; "Demografik Bilgi Formu'', "Ebeveyn Tutum Ölçeği'', 'Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği'', 'Depresyon, Stres ve Anksiyete Ölçeği ''uygulanmıştır. Annelere rastgele örneklem yöntemiyle ulaşılmıştır. Araştırmanın ortaya koyduğu sonuçlara göre eşini kaybetmiş annelerin çocukları ile olan ilişkilerinde annelerin yas süreçleri, psikolojik durumları, sosyal çevreleri, ekonomik düzeyleri, eğitim seviyeleri gibi faktörlerin etkili olabildiği görülmüştür. Eş kaybı yaşayan annelerin gelir seviyeleri azaldıkça daha fazla aşırı koruyucu ebeveyn tutumu sergiledikleri, kendilerini suçladıkları, felaketleştirdikleri, depresyon, stres ve anksiyete puanlarının arttığı görülmüştür. Anneler ekonomik gelirleri arttıkça daha fazla yeniden odaklanabilmektedirler. Eş kaybı sonrası ekonomik destek alanlar daha fazla demokratik tutum göstermektedirler. Annelerin çocuklarının okul başarısı arttıkça depresyon, anksiyete, stres puanlarının azaldığı; daha fazla demokratik tutum sergiledikleri ve daha fazla olumlu yeniden değerlendirme yapabildikleri saptanmıştır. Bu çalışma, eşini kaybetmiş annelerin iyilik hallerinin geliştirilmesine katkı sağlayan veriler sunmaktadır.The present study examined depression, anxiety, stress, cognitive emotion regulations, parental attitudes and socio demographic characteristics of mothers who lost their spouses from a social work perspective. For this purpose, "Demographic Information Form," "Parental Attitude Scale," "Cognitive Emotion Regulation Scale," "Depression, Stress and Anxiety Scale" were applied to 389 widowed mothers between the ages 25 and 66 with the mean age 45.16, who are living in Istanbul. In this study, the sample of widowed mothers was selected by the random sampling method. Research findings show that grief processes, psychological states, social environments, economic levels, and education levels of mothers influence their relations with their children. The study shows that, first, as the income levels of the mothers who lost a spouse decrease, they exhibit more overprotective parental attitudes, blame themselves, become catastrophic, and their depression, stress, and anxiety scores increase. Second, mothers are more able to refocus as their economic income increases. Third, those who receive financial aid following the loss of a spouse show more democratic attitudes. Fourth, findings revealed that as the school success of widowed mothers' children improved, depression, anxiety, and stress scores of mothers decreased. They displayed more democratic attitudes and were able to make positive reassessments. This study provides novel data that contributes to the well-being of mothers who have lost their spouses.