Eğitim yöneticilerinin yetiştirilmesi için hazırlanmış hizmet içi eğitim programlarının değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, okul yöneticilerinin göreve geldikten sonra almış oldukları hizmet içi eğitim programlarının yeterliliğini araştırmaktır. Araştırmada katılımcıların görüşlerini ve deneyimlerini sınırlamayarak en üst düzeyde çalışabilmek için nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Okul yöneticilerinin görüşlerini almak amacıyla açık uçlu sorulardan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmıştır. Görüşme sorularında, hizmet içi eğitimlerin amacının, içeriğinin, işleyişinin, yeterliliğinin, daha verimli olabilmesi için önerilerinin incelenmesi hedeflenmiştir. Araştırmayı derinlemesine incelemek adına amaçlı örnekleme yöntemi, maksimum çeşitlilik olması adına da farklı okul türlerinden iki müdür, iki müdür yardımcısı olmak üzere 20 katılımcı ile görüşme yapılmıştır. Anlamlı verilerden kodlara, bu kodlar yardımıyla 10 tema ve 50 alt temaya ulaşılmıştır. Araştırmanın sonucunda hizmet içi eğitim programlarının amacı hakkındaki görüşlerle ilgili, bireysel ve kurumsal fayda sağlamak istendiği tespit edilmiştir. Hizmet içi eğitim programındaki planlama, eğitim esnasında, eğitim sonrasında eksik ve aksaklıkların amacına ulaşmayı sağlamadığı veya kısmen sağladığı görüşleri öne çıkmıştır. Hizmet içi eğitimlerde en önemli etkenin eğitimci olduğu, eğitimcinin teorik anlatımı, saha hâkimiyetinin bulunmaması eğitimlerin verimliliğini düşürdüğü şeklinde görüşler tespit edilmiştir. Hizmet içi eğitimlerin verimliliği ile ilgili ölçümlerin gerçekçi olmadığı, gerçek ölçümlerin ancak sahadaki yansımasıyla olunabileceği öne sürülmüştür. Araştırmada katılımcılar hizmet içi eğitimlerin eksikliğini, okullardaki başarısızlıklarda, yenilikleri takip edememekte, iletişim kazalarından dolayı küçük olayların büyümesinde, sağlık ve iş güvenliği eksikliğinden dolayı öğrencinin hayatına mal olabilecek olaylarda gördüklerini belirtmişlerdir. Hizmet içi eğitimde farklı yöntem ve model önerileri olarak, atölye çalışmaları, koordinatörlük sistemi, tecrübe paylaşımı, ihtiyaca yönelik bölgesel eğitimler, kitap analizleri gibi önerilerde bulunularak diğer araştırmalarda rastlanılmayan sonuçlara ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular tezin sonunda literatür ışığında tartışılmış ve bazı önerilerde bulunulmuştur.The purpose of this study is to investigate the adequacy of the in-service training programs that the school administrators have received after starting work. In the research, the qualitative method was used in order to work at the highest level without limiting the opinions and experiences of the participants. A semi-structured interview form consisting of open-ended questions was prepared in order to get the opinions of school administrators. In the interview questions, it is aimed to examine the suggestions of the in-service trainings purpose, content, functioning, and adequacy in order to be more efficient. The purposeful sampling method was used to examine the research in-depth, and interviews were done with 20 participants, which contains two principals and two vice-principals from each school type in order to have maximum diversity. Codes were created from meaningful data, and ten themes and 50 sub-themes were reached with the help of these codes. As a result of the research, it has been determined that it is desired to provide individual and institutional benefits regarding the opinions about the purpose of in-service training programs. In the in-service training program planning, the opinions came to the fore that the deficiencies during the training and after the training did not provide or partially provide to achieve its purpose. The opinions have been determined that the most essential factor in in-service trainings is the educator, the theoretical explanation of the trainer, and the lack of field domination reduces the efficiency of the trainings. It has been suggested that the evaluation related to the efficiency of in-service trainings is not realistic and that real evaluation can only be achieved by reflection on the field. In the research, the participants stated that they saw the lack of in-service trainings, the failures in school, the inability to follow innovations, the growth of small events due to communication accidents, the incidents that could cost the student's life due to lack of health and job security. As different methods and models in in-service training, suggestions such as workshops, coordination plan, experience sharing, regional training for needs, book analysis, change in perception of in-service training have been reached, and results not found in other researches were reached. The findings obtained were discussed in the light of the literature at the end of the thesis, and some suggestions were made.