Türk Ceza Hukukunda Suç ve Cezada Kanunilik Etkisi

Abstract

“Türk Ceza Hukukunda Suç ve Cezada Kanunilik Etkisi” başlıklı tez çalışmasında, suçta ve cezada kanunilik ilkesinin teorik temelleri ve tarihsel gelişimi ile birlikte uluslararası hukukta görünümü ve Türk hukukundaki durumu ele alınmaktadır. Kanunilik ilkesi, ceza hukukunun temel prensiplerinden biri olup, suçların ve cezaların yalnızca kanunla belirlenmesi gerektiğini öngörür. Bu ilke, bireylerin hukuki güvenlik hakkını sağlamakta ve keyfi yargılamaların önüne geçmektedir. Çalışmada, kanunilik ilkesinin tarihsel kökenleri ve teorik altyapısı incelenmiştir. Antik dönemden modern döneme kadar olan süreçte ilkenin gelişimi, antik dönemde özellikle Roma Hukuku ve Aydınlanma Çağı'nın katkılarıyla ele alınmıştır. Ardından, Türk ve İslam hukukundaki gelişimi ve etkileri incelenmiş ve uluslararası hukuk düzenlemelerinde kanunilik ilkesinin yeri, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS) ve Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICC) kararları bağlamında değerlendirilmiş ve uluslararası belgelerin Türk hukukundaki yeri incelenmiştir. Türkiye özelinde ise Anayasa ve Türk Ceza Kanunu’nda ilkenin yasal dayanakları analiz edilmiştir. Çalışmada, ilkenin uygulamadaki yansımaları da ele alınmış, özellikle Anayasa Mahkemesi kararları bağlamında yaşanan uyuşmazlıklara değinilmiştir. İlkenin, hukuk devleti ilkesi ve insan hakları bağlamında sağladığı güvenceler de detaylı olarak incelenerek çalışma tamamlanmıştır.In the thesis titled “Principle Of Legality In Crime And Punishment In Turkish Criminal Law”, the theoretical foundations and historical development of the principle of legality in crime and punishment, as well as its appearance in international law and its status in Turkish law, are examined. The principle of legality, one of the fundamental principles of criminal law, stipulates that crimes and punishments must be defined exclusively by law. This principle ensures individuals’ right to legal security and prevents arbitrary prosecutions. The thesis explores the historical origins and theoretical background of the principle. Its development from antiquity to the modern era is discussed, with particular emphasis on Roman Law and the contributions of the Enlightenment. Subsequently, its evolution and influence in Turkish and Islamic law are analyzed, while its place in international legal instruments is evaluated in the context of the European Convention on Human Rights (ECHR) and decisions of the International Criminal Court (ICC). The relevance of these international instruments within Turkish law is also addressed. With respect to Turkey, the constitutional and legislative foundations of the principle in the Constitution and the Turkish Penal Code are analyzed. The study further considers its practical implications, focusing in particular on disputes reflected in the decisions of the Constitutional Court. Finally, the guarantees provided by the principle within the framework of the rule of law and human rights are examined in detail, bringing the study to its conclusion.