Ayrımcılık Yasağı Hukuku: Uluslararası ve Avrupa Konseyi Belgeleri ile Avrupa Birliği ve Türk Hukuku Çerçevesinde

Abstract

Ayrımcılık, kişinin sahip olduğu; ırk, renk, cinsiyet, dil, din veya inanç, siyasi görüş vb. özelliklerinden dolayı daha az lehte muamele görmesi olarak tanımlanabilir. Din, inanç, siyasi görüş gibi bazı özellikler, kişisel bir tercih olsa da ırk, renk, cinsiyet, dil, doğum gibi çoğu özellikler de kişisel tercih sonucunda oluşmamaktadır. İster kendi tercihi isterse kendi tercihi dışın da oluşsun, bireyin sahip olduğu özelliklerden dolayı dışlanma sı, aşağılanması, kötü muameleye maruz kalması, belirli hak ve özgürlüklerden yararlanmada ayrımcılığa tabi tutulması, insan hakları ihlalidir. Geçmişte insanlık, ayrımcı muamelenin bedelini çok ağır ödedi. Irk, etnik köken veya dinî inanç temelinde, ayrımcılığa maruz kalan birtakım insan grupları köleleştiriliyor, ağır işler de çalıştırılıyor, tehcir veya etnik temizliğe muhatap oluyordu. Diğer taraftan bazı toplumlarda yaşlı ve engelliler cadı avı mu amelesi görüyor, kendilerine her türlü kötü muamele ve işken ce reva görülerek toplumdan temizleniyordu. Kadınların du rumu bunlardan farksızdı. Onlar da cinsiyet temelinde ayrımcı uygulamalara muhatap oluyor ve bir hak öznesi olarak değil bir obje olarak muamele görüyordu. Ayrımcılık, tarihin belli bir kesitinde yaşanmış ve bitmiş bir vaka değildir. Modern çağımızda da bazı insan grupları, sahip oldukları farklı özelliklerinden dolayı doğrudan veya dolaylı ayrımcılığa uğramaktadır. Yine ayrımcılık uygulamaları, sadece demokratik olmayan toplumların değil insan haklarına, hukukun üstünlüğüne önem veren çoğulcu demokratik Batı toplumlarının da bir gerçeğidir