İlkokul ve Ortaokullarda Görev Yapan Öğretmenlerin Okul Yöneticiliğine Yönelik Tutumları

Abstract

Bu araştırmanın amacı, ilkokul ve ortaokullarda görev yapan öğretmenlerin eğitim yöneticiliğine yönelik tutumlarını ve bu tutumları etkileyen faktörleri belirlemektir. Bu bağlamda, öğretmenlerin cinsiyet, yaş, branş, meslekteki hizmet süresi, öğretim türü, idari görev deneyimi ve sendika üyeliği değişkenlerine göre tutumlarının anlamlı farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir. Araştırmada, nicel bir araştırma türü olan 'Tarama Araştırması' tekniği kullanılmıştır. Veriler, Türkmen'in (2012) geliştirdiği Okul Yöneticiliği Tutum Ölçeği (OYTÖ) kullanılarak, gerekli uyarlamalar yapıldıktan sonra toplanmış ve analizlerde IBM SPSS 26 paket programı kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, İstanbul ili Bahçelievler ilçesinde görev yapan ve farklı öğretim türleri (ikili ve tekli eğitim) ile öğretim kademelerini (ilkokul ve ortaokul) temsil eden 620 öğretmen oluşturmaktadır. Örneklem, bu değişkenlerin dengeli temsilini sağlamak amacıyla tabakalı amaçsal örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Bu yöntem, farklı grupların tutumlarını karşılaştırmaya olanak sağlamıştır. Analiz sonuçları, öğretmenlerin eğitim yöneticiliğine yönelik tutumlarının cinsiyet, yaş, branş alanı, öğretim türü ve idari görev deneyimi değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiğini ortaya koymuştur (p < .05). Erkek öğretmenlerin tutum puanları, kadın öğretmenlere göre anlamlı düzeyde farklıdır. Yaş değişkeninde, 20-29 yaş grubundaki öğretmenlerin tutum puanları, 40-49 yaş ve 50 yaş üzeri öğretmenlerden anlamlı şekilde farklıdır. Branş alanı ve öğretim türü açısından da anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Branş alanı değişkeni açısından, sözel alan öğretmenlerinin tutumlarının anlamlı bir farklılık gösterdiği saptanmıştır (p < .05). Buna karşılık, kademe düzeyi ve sendika üyeliği değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Bu sonuçlar, eğitim yöneticiliğine yönelik tutumların geliştirilmesinde cinsiyet, yaş, branş alanı ve öğretim türü gibi faktörlerin dikkate alınması gerektiğini göstermektedir. Kadın öğretmenlerin yöneticiliğe ilgisini artırmak ve genç öğretmenlerin liderlik rolleri üstlenmelerini teşvik etmek için mevcut politikalar gözden geçirilmeli, yapısal düzenlemeler yapılmalıdır.The aim of this study is to determine the attitudes of primary and secondary school teachers towards educational management and the factors influencing these attitudes. In this context, the study examines whether teachers' attitudes differ significantly based on gender, age, subject area, years of service, teaching type, administrative experience, and union membership. The study uses a quantitative research method, specifically the 'Survey Research' technique. Data was collected using the School Management Attitude Scale (OYTÖ) developed by Türkmen (2012), after necessary adaptations, and analyzed using IBM SPSS 26 software. The sample consisted of 620 teachers from the Bahçelievler district of Istanbul, representing different teaching types (dual and single education) and educational levels (primary and secondary schools). A stratified purposeful sampling method was used to ensure balanced representation of these variables, allowing for comparison of attitudes across different groups. The results revealed significant differences in teachers' attitudes towards educational management based on gender, age, subject area, teaching type, and administrative experience (p < .05). Male teachers had significantly different attitude scores compared to female teachers. Teachers in the 20-29 age group differed significantly in their attitudes from those in the 40-49 and 50+ age groups. Significant differences were also found based on subject area, with verbal field teachers showing different attitudes. However, no significant differences were found regarding educational level and union membership. These findings highlight the importance of considering factors such as gender, age, subject area, and teaching type when developing attitudes towards educational management. Current policies should be revised to enhance women's interest in managerial roles and encourage young teachers to take on leadership roles.