Anadolu Milliyetçiliğinin Tarih, Vatan ve Millet Tasavvuru Üzerine Bir İnceleme

Abstract

Osmanlı imparatorluğunun çöküşünü önlemek üzere ortaya çıkan Osmanlıcılık, İslamcılık, Turancılık gibi fikir akımlarına tepki olarak doğan Anadoluculuk hareketi, söz konusu bu akımların aksine kaybedilen toprakların geri istenildiği irredentist bir söylemden uzak, coğrafi sınırları belirli teritoryal bir milliyetçilik anlayışına sahiptir. Milli mücadele sonrasında Osmanlı imparatorluğu dağılmış ve Türkiye Cumhuriyeti kurulmuştur. Bu durumun sonucunda ise Türk aydının dikkati Anadolu ya çevrilmiştir. Bu çalışmanın amacı Anadolucu Milliyetçiliğin ortaya koyduğu Vatan, Millet ve Tarih tasavvurlarının değerlendirmektir. Bu değerlendirme sürecinde nitel araştırma yöntemleri ile doküman incelemesi yapılmıştır. Bununla birlikte Modern Türkiye‟de Siyasi Düşünce Ansiklopedisi ve Anadoluculuk hareketine dair muhtelif makalelerden faydalanılmıştır. Anadolucu hareket Üç Tarz-ı siyasetin içerisindeki mevcut fikri akımların gerek politik gerekse kimlik eksenindeki öngörülerinin Osmanlı devleti içerisindeki etnik ve dini birlikteliklerinin bozulmasına engel olamamasına karşılık, Anadolu coğrafyasını ve Anadolu insanını merkeze alan yeni bir vatan yeni bir millet ve yeni bir tarih anlayışı önerisinde bulunmuştur. Bu öneri toprak ve tarih ekseninde yeni bir milli kimlik anlayışı arz etmiştir. Buna göre Milli tarih anlayışımız Malazgirt savaşının kazanılması ile birlikte Anadolu’yu yurt edindiğimiz tarih olan 1071 yılından itibaren başlatılmış ve bu yeni tarih anlayışından sonra Anadolu’da diğer Türklerden ayrı bir Anadolu Türklüğü fikri gündeme getirilmiştir. Anadolucu hareket, Millet olabilmeyi aynı soya mensup ve aynı coğrafyada yaşayan insanların ortak bir maziye ve ortak bir kültüre sahip olmasında arar.