Öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimlerini etkileyen örgütsel bir faktör: okul kültürü

Abstract

Bu araştırma, okullardaki örgüt kültürünün öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimlerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın amacını uygun olarak araştırma ilişkisel modeline göre tasarlanıp yürütülmüştür. Araştırmaya 2018-2019 öğretim yılında İstanbul ilinde bulunan Eyüp, Fatih, Üsküdar, Ümraniye ve Gaziosmanpaşa ilçelerinde görev yapan 384 gönüllü öğretmen katılmıştır. Veriler, “Okul Kültürü Ölçeği” ve “Marmara Yaratıcı Düşünme Eğilimleri Ölçeği” ile toplanmıştır. Veriler korelâsyon ve regresyon analizleri yapılarak çözümlenmiştir. Analizler sonucunda öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimlerini en yüksekten en düşüğe doğru sırayla görev kültürü, destek kültürü ve başarı kültürü etkilemektedir. Bürokratik kültür ile öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimleri arasındaki ilişki hem çok düşük hem de etki derecesi önemsenmeyecek düzeydedir. Bu bulgu, bürokratik bir okul kültüründe öğretmenlerin yaratıcı düşünme eğilimlerini geliştiremeyecekleri konusunda ip ucu vermektedir.

This study was conducted to determine the effect of organizational culture in schools on teachers' creative thinking dispositions. In accordance with the purpose of the research, the research was designed and conducted according to the relational survey model. 384 volunteer teachers working in Eyüp, Fatih, Üsküdar, Ümraniye and Gaziosmanpaşa districts in Istanbul in the 2018-2019 academic year participated in the study. The data were collected using the "School Culture Scale" and "Marmara Creative Thinking Disposition Scale". The data were analyzed by correlation and regression analysis. As a result of the analysis, teachers' creative thinking dispositions are influenced by task culture, support culture and success culture from highest to lowest. The relationship between bureaucratic culture and creative thinking dispositions of teachers is very low and the degree of influence is negligible. This finding gives a clue that teachers cannot develop their creative thinking dispositions in a bureaucratic school culture.